THE FOUNDATION · THE ORIGINAL STUDY, SET IN THE ANCIENT ORDER
Thoh Hat Na — Bible Thu Kiim Bulpi
KIPATNA THU
Thoh hattah chu ipi ahia, chuleh mihem khat a chu iti hunga hung lhung ham, hi hi ngaijin. Hiche chu ni khatna in bawlkhat a pekhia ahipoi; nangma taknga tahsan patepna jal'a nasung a sem ahi. Greek thu lui hupomone (G5281, thoh hattah) hi - a-vum'a tumsang, thoh hattah tuma umna ahi. Patepna ahung lhung tengin, chule mikhat chu a thil sem chai kahsea a vum'a uma um chu apumpia hitakhat, chuleng ima jong kigelkai louhel a umding ahi. Ahin thoh hattah chu changkhat seh a khang ahipoi. Pathen in agonsa dungjuiin, ngailutna pumpia toh kithopin abelloh diu ahi - hatna nunga, chuleh Pathen gin masangin. Chuleh gal that khat aum in: Diabol chu lungthim sunga thu chu alahmang loua masangin loupi tah in ahung ahi. Themgao dihlou ho jong aum uve, agatheiho jal a hetdoh ahi, athuseiho jal a hilou; chuleh thu diktah aum in, hiche
THIL THUM DOH HIN AGIVA:
1. Thoh hatna chun mikhat chunga iti hung lhung ham, chule athilbolna kicheh chun ama chu ipi neikhoh sah a hitam?
2. Thoh hina hin ipi thoh a ding chule ipi hetdoh (discern) a ding ham—chule themgao lhem chu iti hetdoh ji ham?
3. Patepna leh engsahna chun a thohjing ho chu ipi apeh hiuvem?
(Kei personal ngaito — hin lai hi study a "endure" chu nivei kihel'a, chule pao tobangkhat pen hilou'ah. hupomeno (G5278, endures) chu asunga um denna, umsau denna a hi — hupomone (G5281), patience amanu tah toh kinaipi taka kithuk, ijeh chu ani lhona G5259, "asunga" chule G3306, "umsau denna" a kingam ahi: asunga umsau denna khat ahi. Miho patepna a endure a chu, athil hin a natoh chinsah masangsea patepna sunga um denpa ahi. anechomai (G430, endure) chu pohgim theina, thoh jou theina a hi — thuhil dihtah chu pohding ahi, chule bilkol ho chun apoh joulou ding. Patepna chu asunga um denna dinga um a hunna angaiye; thu dihtah chu pohding ahi. Patience in hicheng ni chu abol khom ahi.)
KIPATNA KIKHAINA
Jacob 1:2-4Hom↗Sopi deitahte ho, nangho hahsatna hon nahin phah tengu leh, hichu hachangpa kipana dinga chanpha changin kingaito uvin. (3) Ajeh chu na tahsan u chu akipatep tengleh, na tahsan chu khanglen ding ahi ti naheuve. (4) Hijeh chun khansah un, ajeh chu na thohhat nau chu ahung khan'a abulhin tengleh nangho nabulhin uva chule na chamkim uva, imacha kiphahsamna neilou nahi dingu ahi.
GREEK KEYWORDS HO PA⚑ G5281 hupomone — Thoh dam theihna · ⚑ G5281 hupomone — Thoh dam theihna · ⚑ G1383 dokimion — patepna
1.2 Peter 1:5-7Hom↗Hiche ho jouse jal hin, Pathen thutep ho channa dingin kihabol un, na tahsan nau chu umchan hoi pendoh nan neiyun, chule umchan hoi penna chun hetna (6) chule hetna chun chang kitim themna, chule chang kitim themna chun thohhatna chule thohhatna chun Pathen ngaisahna (7) chule Pathen ngaisahna chun sopi hina a kigelkhoh tona a amichang cheh ngailutna sodoh hen.
GREEK KEYWORDS HO PA⚑ G5281 hupomone — Thoh dam theihna
THOHHATNA CHU AMA CHANGSEH A KIPE HICHE AHIPON — HICHE ATOPBEH-INA, CHANG KITIM THEMNA NUNGA CHULE PATHEN NGAISAHNA MASANGA, KIHABOL JAL A KIBE JI AHI.
2.2 Peter 1:8Hom↗Hitia nakhan toube cheh nauva chu, I-Pakaiyu Jesu Christa hetna a chu gasoa chule phatchomna nanei dingu ahi.
TOUBE CHEH CHUN NAGASOSAHIN; ANEILOUVIN NABAHSAHIN.
3.Luke 8:11-12Hom↗“Hiche hi thulem kisei avetsahna chu ahi: Muchi chu Pathen thu ahi. (12) Lamsih a chu muchin avetsah chu, thu kisei jaa ahivanga agiloupa hunga atahsan theina louding le asochat louna dinga alungsunga kon alahmang peh miho aseina ahi.
DIABOL CHU THU KISEI CHU ATAHSAN THEINA LE ASOCHAT LOUNA A AKHANTO MASANGA, ALUNGSUNGA KON ALAHMANG PEHNA DINGA AGILOUPA HUNGA AHUNG AHI.
(Ka keima lunggel hoi — melma kigin chu hin melchih un: chi chu kitu ahitan, chule diabol chun lungthim sunga um thu chu lahdoh dinga ahung in, hitia chu amahon atahsan lou uva huhhingna a chang lou nadiuvin. Gunhatna in abelap chu, diabol in alahdoh nom jing in; hijeh chun thu chu koitup un, chule thoh hatna toh koitup un.)
2. THUOHHAT AKICHOLLE THIL DING LE AHET THEIH DING — TEACHER DIHLOU LE THUHIL HAHSA
1.Matthew 7:15-16,20Hom↗“Naheng uva hung jia themgao lhemho, kelngoi vona kivona ahia asunglam ngei hangtah ho chu kichih theiyun. (16) Nanghon amaho chu agauva, tichu achon nauva konna na hetdoh thei diu ahi: Mihon lingnang lah a konna lengpiga alo jiuva, ahilouleh ling phunga konna theichang ga alo ngai jiuvem? (20) Hijeh chun thingphung chu aga a konna hetdoh theina nanei bangun, miho chu achon nauva konna nang hon ahinau na hetdoh thei diu ahi.”
3.Titus 1:10-11Hom↗Ajeh chu adoudal ah mi tamtah panna bei thuseiya thanom chule milhemlha tamtah aum'e. Hiche hi ahideh a cheptan vanga sochatna um ahi tia seiho lah a aum nom e. (11) Amaho chu suhthip ding ahiuve, ajeh chu athuhil dihlou uva kon chun insung tamtah apuimangun ahi. Chule hiche athilbol u chu sum ngailut jeh a bou abol'u ahi.
MILHEMLHA TAMTAH CHUN SUM NGAILUT JEH A BOU ATHILBOL UVE, CHULE AMAHO CHU SUHTHIP DING AHIUVE.
4.Matthew 7:21-23Hom↗“Keima, Pakai! Pakai! tia eikou tapou chu Van gam lut ding ahipoi. Van'a kapa lunglhaina bol ho bou chu lut ding ahi. (22) Thutan nikho leh mitampi chun kajah a, Pakai! Pakai! Nangma min'in gaothu kaseiyun, chule nangma min'in thilha ho ka nodoh uvin, chule nangma min'in thilbol theina kidang kaboldoh uve ati diu ahi. (23) Hinlah keiman, ‘Nangho itih in jong kahekha pouve. Pathen dan thu palkeh a nangho, ka kom'a kon'in potdoh un,’ tia ka donbut diu ahi.'”
1.1 Peter 4:12-13Hom↗Deitahte ho, nang hon patepna meikou banga hahsa nathoh u chu, thil nahet khahlouhel'u nato'u tobangin datmo hih un. (13) Chusangin hapan kipah jouvin–ijeh inem itileh nang hon Christan athoh gimna a chu chan neikhoma nahiuve, hitia chu Aloupina kipana kidangtah chu vannoi pumpia akiphondoh tengleh nang hon namu uva nanei dingu ahi.
MEIKOU BANGA HAHSA NATHOH'U CHU DATMO HIH'UN, KIPAH JOUVIN SANG UN, IJEH-CHU HICHUN NANG HON CHRISTAN ATHOH GIMNA A CHU CHAN NANEI KHOMPI DIU AHI.
2.Philippi 4:1Hom↗Hijeh chun kasopi deitahte ho, Pakaiyah umdet jingun. Kasopi deitahte ho keiman nangho kangailu uvin chule kamunom uve, ajeh chu nangho hi kakipana le kanatohna ka lallukhuh nahiuve.
ATHOHHAT JING HO CHU AMA KAKIPANA LE ALALLUKHUH AHIUVE — UMDET JINGUN.
3.1 Thessalonica 2:19-20Hom↗I-Pakaiyu Jesu ahung kilekit nikhoa a anga idin tengu leh ipia kinepna le ipin eikipasah uva, chule ipi chu kachan diu tohman le lallukhuh hi ding hitam? Hichu nangho nahiuve! (20) Henge, nangho keiho kisonpi le kipana nahiuve.
THOHHAHSA JAL'A HUNGDOH KIPANA CHU LALLUKHUH TOH KIBOHKHOM AHI — I-PAKAIYU JESU AHUNG KILEKIT NIKHOA A ANGA IDIN TENGU.
(Kei tahsan lunggel — thoh jing hon kipahna chu tuni dinga bou ahipoi. Amaho chu ahilhah pauho dinga kipahna le lallukhuh ahiuve, chuleh kipahna lallukhuh chu Pakai Yeshua Christa hung kile nikho a a-angsunga kimudoh ding ahi. Hijeh chun kettah in dingun, chule kipahna dimset in kipah un.)
MI NI KAM — THU JOU
4.Luke 6:22-23Hom↗Phattheinan nangah uve, Mihem Chapa najui jeh uva mihon namuda uva napampai uva nataitom uva chule aphalouva nagaosap tengu leh. (23) Hichu aso tengleh kipah un! Henge, kipah in kichom un! Ijeh inem itile tohphatman lentah in Van gam ah nangah uve. Chule geldoh jingun, apu apateu chun khanglui lai themgao ho jong chutobang chun anabol uve.”
AMIN JEH-A GAOSAP THOHHATNA DINGIN TOHPHATMAN LENTAH VAN GAM AH KITEPNA UM
5.Matthew 5:11-12Hom↗“Kanung jui nahi jeh uva mihon nahouset uva, nabol hesoh uva, jouva nabol'uva chule nangho douna a thil phalou jouse aseitengu leh Pathen phatthei boh chang ding nahiuve. (12) Nangho kipah thanom'un chule hapan kipah uvin, ajeh chu van a nasan dingu kipaman alen e. Ajeh chu ama hon themgao masaho jong chu hitobanga hi anabol hesoh u ahi.”
MATTHEW CHIN IN LUKE'IN ASEI LOUVA THUCHENG KHAT "JOUVA" ATIPHA UVE — KIPAMAN CHU DIHLOU HELCHANNA DINGA AHIN, AMACHA CHONSETNA JEH A HUNG LHUNG HESOHNA DINGA AHIPOI.
[TIVON HOLIMA KIKOPKHOM UM — TIVON KHATCHENGIN HICHE HI ASEIPOI]
MI NI CHUN AMA ADOU JOU DING + KHAOGUI THUMHO KIKHOM CHU GANGTAHIN AKIKHAI JOU POI
(Keimah kigelna — hettohpa ni in vantham'a kipaman alentah asei uve, chule athumveina thucheng chun amaho chu akhomtha e: khaogui thumkho chu gangtah in abo jipoi. Nangma douna'a thusetna kiseiho chu ama jal'a jouthu hijongleh; chutengleh nikho chun kipah in, chule kipah tah'in kichomlang in.)
LIM LEH AGUNKHAHNA — HATCHUNGNUNGPA ENGBOLNA
7.Job 5:17-18Hom↗Ahinla Pathen'in asuhdih ho kipana khu ngaito temin, na chonset tengleh Hatchungung pan nahilna khu don louvin koi hih in. (18) Aman amavo jin chule boljong aboldam jin aman ajep jin ahinla akhut in asudam kitjin ahi.
HEBREW THUCHENTE HOUHO⚑ H3198 yakach — asuhdih
PATHEN NAHILNA CHUN ADAMSAH DING BEHSEH JEHA MI ASUHKHAH AHI.
8.Hebrew 12:11Hom↗Thununna hi apet a anom khatcha aumpoi–thoh hahsa ahi! Hinla hitia kichuhna neisaho dinga chu cham-lungmon konna hinkhoa hinna anei thei dingu ahi.
GREEK KEYWORDS HO PA⚑ G3809 paideia — Engbolna
JOB IN KISUHDIHNA HUHINGNA TIA AKOU CHU, HEBREW LEKHAN — CHAM-LUNGMON KONNA HINKHOA HINNA TIA ASAH.
(Keima tahsan lunggel hi — thu lui chu yakach (H3198, sutheng) ahi — sutheng ding le phohsal ding; thu thah chu paideia (G3809, sepna) ahi — pa khat in achate vahvahna le hilna ahi. Job in aseiye, aman eiliamsah uve, chule akhutin eidamsah kit uve; Hebrews in hiche damsahna ga chu aphondohin — chonphatna ga lungmonna toh kithoh, amaho sepna a kihilte dinga. Sepna musit hih un: hichu khut damsah pen ahi.)
CHENGKHIATNA
Jacob 1:12Hom↗Patepna le lhepna a thohhat tah a pang ho chu Pathen'in phatthei aboh ding ahi: Chujoutah chule Pathen'in Ama ngailuho athutep hinna lallukhuh chu ama hon asan dingu ahi.
GREEK KEYWORDS HO PA⚑ G5278 hupomeno — thoh jing
PATEPNA A THOHHAT MI CHUN HINNA LALLUKHUH CHU A SANG DING AHI.
Rome 5:3-5Hom↗Eihon hahsatna le patepna ho ito tengu leh ikipa thei jiu ahi, ajeh chu hitobang itouva kon'a hi thohhatna ikisin dingu ahi. (4) Chule thohhatna chun chonchan pha sosah intin, chule ichonchan phatnau chun huhhing kinepna chu kisonpina ahin sodoh ding ahi. (5) Chule hiche kinepna chun eilunglhah sah pouvinte. Ajeh chu eihon Pathen'in ichan geiya eingailut u hintem ti ihedoh tauve, ajeh chu Ama hin a Lhagao Theng chu Ama ngailutna ilungu lodim dingin eipe tauve.
GREEK KEYWORDS HO PA⚑ G5281 hupomone — Thoh dam theihna
HESATNA IN THOHHATNA ASOSAH → THOHHATNA, HETSAHNA → HETSAHNA, KINEPNA + KINEPNA IN JACHATNA ASOSAH HILOU.
Mihem chu Pathen in a suh chih uh chu a nunnom pen ahi
PRACTICE QUIZ
1. James 1:3 — Na tahsan u chu akipatep tengleh, na tahsan chu:
a) thoh hatna
b) Pathiengin nagol dan
c) hetna
2. James 1:12 — Patepna le lhepna a thohhat tah a pang mi chun asan ding:
a) kipah lallukah lallal
b) hinkho lallukhung
c) lungsetna lentak
3. 2 Peter 1:6 — Chule chang kitim themna chun thohhatna, chule thohhatna chun:
a) sopina kingailna
b) umchan hoi pendoh na
c) Pathen ngaisahna
4. Luke 8:12 — Chuteng Diabol ahung inlang, alahmang peh:
a) lampi panga kilehna muchi ho
b) thu chu alungsunga kon
c) a gahho
5. 2 Timothy 4:3 — Ajeh chu mihon thuhilpha le adihtah a kihilna thu angain
Thuhilpha
b) meikang patepna
c) gimthohsahna
6. Matthew 5:11 — Kanung jui nahi jeh uva mihon nahouset uva, nabol hesoh uva, jouva nabol'uva chule nangho douna a thil phalou jouse aseitengu leh Pathen phatthei boh chang ding nahiuve.
a) Mihem Chapa jal'a
Jou jouva, keima jal'a
c) chule na min chu thilse hina banga paidoh uva
7. Hebrews 12:11 — Hinla hitia kichuhna neisaho dinga chu:
a) kipah lhingset
b) hinkho lallukhung
c) chamlungmonna, thutandihna gah
DONBITNA: 1-a, 2-b, 3-c, 4-b, 5-a, 6-b, 7-c
KIHILNA HIN IBANGA AKIKHEN
Thu kikoi dan: diabol'in amaho lungthim sunga kon in thu chu alahmang jin (Luke 8:12) hichun lungthim thengsel le pha nei mihon, thu ajah phat'un, akoi un, thoh hatna toh gaso ahinsodoh diu ahi (Luke 8:15) chu apuilut e.
Hatah'a bolna chun iti akicheh sah ham: hatah'a bolna jouse pum'a, na tahsan nauva belap dinga (2 Peter 1:5) chun nakigelna leh nakilhengna chu kicheh sah dinga hatah'a bol ding'a napuilut ahi: ajeh chu hicheho nabol uleh, itih channa jong nalhah lou diu ahi (2 Peter 1:10).
Thohhatna in lhagao iti a neih: nangho tahsan patepna chun thohhatna asosah (James 1:3) chun nangho thohhatna a nangho lhagao naneih ding a lamdal (Luka 21:19) — nangho thohhatna ngaichat nauve, Pathen lungdeih nabol jou nungin, thutepna nachan theih ding in (Hebru 10:36).
Engbolna in iti a chapa ho aphondoh: Hatpa engbolna (Job 5:17) chun Pakaiyin a it teu chu a engbol'in, chapa asan teu jouse chu a vote hi (Hebrews 12:6).