1. KĨŨRIA — ARŨME NA ARIA A ITHE WITŨ, TŨGWĨKA ATĨA?
Atũmwo 2:36Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗“Nĩ ũndũ ũcio andũ othe a Isiraeli nĩmamenye atĩrĩ: Ngai nĩ atuĩte Jesũ, o ũcio mwambire, Mwathani na Kristũ.” (37) Rĩrĩa andũ maiguire ũhoro ũcio, ũkĩmatheeca ngoro, makĩũria Petero na atũmwo acio angĩ atĩrĩ, “Ariũ a Baba, twagĩrĩirwo nĩ gwĩka atĩa?”
MOICO IGĨTHINJWO NGORO ĂNDU AO --> ARŨME NA ARIA ANE, TWAGĨRĨRWO NĨ GWĨKA ATĨA?
2. GĨTUMI — KRISTO NĨAAKUUĂ, NA THAKAME YAKE ĨKĨTHAMBA MEHIA
1.Aroma 5:8Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗No Ngai nĩonanĩtie wendo wake kũrĩ ithuĩ na njĩra ĩno: Atĩ hĩndĩ ĩrĩa twatũire tũrĩ ehia-rĩ, Kristũ nĩatũkuĩrĩire.
TŨRĨ O EHĨTIA --> KRISTO NĨATŨKUĨRĨRE.
2.Kũguũrĩrio 1:5Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗o na kuuma kũrĩ Jesũ Kristũ, mũira ũrĩa mwĩhokeku, o we irigithathi rĩa arĩa akuũ, na mwathi wa athamaki a thĩ. Kũrĩ ũcio ũtwendete, na agatuohorithia kuuma mehia-inĩ maitũ na ũndũ wa thakame yake,
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G3068 louo — gũthambio
MŨIRA MWĨHOKEKU + IRIGITHATHI RĨA ARĨA AKUŨ --> ŨCIO WATWENDETE --> AGĨTŨTHAMBIA MEHIA-INĨ MAITŨ NA THAKAME YAKE MWENE.
3.Aefeso 1:7Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Na twakũũrirwo na ũndũ wa thakame ya Kristũ, na tũkĩrekerwo mehia maitũ, kũringana na ũrĩa wega wa Ngai ũingĩhĩte,
Na twakũũrirwo na ũndũ wa thakame ya Kristũ = na tũkĩrekerwo mehia maitũ.
(Meciiria makwa mwene — ũkũũri na kũrekerwo kwa mehia nĩ NDĨA-INĨ wake. Nĩkĩo tũbatithagio TŨTOONYE Thĩinĩ wake: thakame ĩrĩa ĩtũthambagia, na kũrekerwo kũrĩa ĩgũraga, cionekaga kũrĩ Ũrĩa ũmwe tũbatithagio thĩinĩ wake.)
4.Isaia 52:14Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗O ta ũrĩa andũ aingĩ maagegirio mũno nĩ ũndũ wake, tondũ gĩthiithi gĩake nĩgĩathũkĩtio mũno, gĩgakĩra kĩa mũndũ o wothe, na mũhianĩre wake ũgathũkio gũkĩra mũhianĩre wa andũ,
ŨTHIŨ WAKE WATUĨKĨTE MŨŨRU GŨKĨRA MŨNDŨ O WOTHE --> NA MŨHIANĨRE WAKE GŨKĨRA ARIŨ A ANDŨ.
NDAAHEANIRE MUGONGO WAKWA KURI ARIA MANGARAHĮTAGA + MATHERU MAKWA KURI ARIA MAAMŨTAGA NYWĮRĮ --> NDIAHITHĮTE ŨTHIŨ WAKWA HARĮ THONI NA MATE.
6.Thaburi 22:14Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Njitĩtwo thĩ ta maaĩ, namo mahĩndĩ makwa mothe nĩmarekanĩtie. Ngoro yakwa yororoete ta mũhũra; ĩtwekete ĩrĩ thĩinĩ wakwa. (15) Hinya wakwa ũniarĩte ta rũgĩo, naruo rũrĩmĩ rwakwa rũkanyiitana na karakara nĩkũngʼara; ũngometie rũkũngũ-inĩ rwa gĩkuũ. (16) Ndĩĩmũrigiicĩrie nĩ magui; ndĩĩmũthiũrũrũkĩrie nĩ gĩkundi kĩa andũ arĩa meekaga ũũru, nĩmatheecangĩte moko na magũrũ makwa. (17) Mahĩndĩ makwa no hote kũmatara mothe; andũ marandora na makangũũrĩra maitho. (18) Maragayana nguo ciakwa, nayo kanjũ yakwa makamĩcuukĩra mĩtĩ.
MAGEGO MAKWA MOTHE NĨMONJŨKŨTE --> MAATHERĨTE MOKO MAKWA NA MAGŨRŨ MAKWA --> MAKWĨGAWANĨTE NGUO CIAKWA + MAAHOYAGA MĨTĨ IGWATANE NA NGUO CIAKWA CIA NA NJU.
7.Isaia 53:4Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Ti-itherũ nĩwe woire wonje witũ, na agĩkuua kĩeha giitũ; no ithuĩ twatuire nĩkũhũũrwo aahũũrĩtwo nĩ Ngai, akamũgũtha na akamũnyamaria. (5) No rĩrĩ, aatihangirio nĩ ũndũ wa mahĩtia maitũ, o na akĩhehenjwo nĩ ũndũ wa waganu witũ; nakuo kũherithio kũrĩa gwatũmire tũgĩe na thayũ nĩwe waherithirio, na ithuĩ tũhonagio nĩ ũndũ wa nguraro ciake.
CIUGO CIA KIHEBERI⚑ H7495 rapha — kũhonio
NIAGŨRIRIO NĨ ŨNDŨ WA MAHĨTIA MAITŨ + AGATHĨĨNŨO NĨ ŨNDŨ WA MEHIA MAITŨ --> NA IBARA CIAKE NĨHO TWAHONIO.
8.Mathayo 27:28Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Cikĩmũruta nguo ciake, cikĩmũhumba nguo ndune, (29) cigĩcooka cigĩtuma thũmbĩ ya mĩigua, cikĩmwĩkĩra mũtwe. Cikĩmũnengera kamũrangi guoko-inĩ gwake kwa ũrĩo, cikĩmũturĩria ndu, na cikĩmũnyũrũria, cikiuga atĩrĩ, “Wĩ mũhoro, mũthamaki wa Ayahudi!” (30) Cikĩmũtuĩra mata, cikĩoya kamũrangi kau, na cikĩmũhũũra nako mũtwe.
9.Luka 22:44Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nake agĩkĩrĩrĩria kũhooya, arĩ na ruo rũnene ngoro-inĩ, nayo thithino yake yahaanaga ta matata manene ma thakame magĩtaata thĩ.
nayo thithino yake yahaanaga ta matata manene ma thakame magĩtaata thĩ.
10.Johana 19:34Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Handũ ha ũguo-rĩ, mũthigari ũmwe agĩtheeca Jesũ mbaru na itimũ, na o rĩmwe hakiura thakame na maaĩ.
ITHE RĪATHECERETE MBAVO YAKE --> NA KAHINDA-INĪ KĨU GWĨKĨRE THAKAME NA MAĨ.
(Meciiria makwa mwene — thoma na kahora, na ũmenye atĩ nĩwe waarĩ. Ũthiũ ũrĩa wombire njata woonagirio na njĩra ĩtangĩmenyeka. Mũgongo ũrĩa ũtiiragia indo ciothe wagũrũrirwo nĩ ihiũ. Moko marĩa maahonagia mũndũ wa mangũ nĩmatheecirwo na kĩgera. Mahĩndĩ make nĩmaonanagire nginya matarwo. Ũrĩ nĩguoya wagũĩte ta thakame mbere ya rũthanju o na rũmwe kũrigiicwo. Ndaahootirwo na hinya; nĩwe weheanire mũgongo wake na wendo; ndaahithire ũthiũ wake. Kĩara gĩothe gĩa kũhũũrwo gĩarĩ wĩhia waku wekĩrwo igũrũ rĩake, kĩronda gĩothe kĩarĩ ũũru waku, na gũtaata guothe kwarĩ thiirĩ waku. Na rĩrĩa yarĩkĩte, thakame na maaĩ makiuma mbaru-inĩ yake — thakame nĩguo ĩgũthambie, na maaĩ nĩguo magũthike thiinĩ wake. Nĩ ũndũ ũcio, rĩrĩa wĩrwo wĩrire na ũbatithio, ndũrehagĩrio ũndũ mũritũ wa gwĩka. Nĩ ũreetagio, na ndurũ, kwamũkĩra kĩrĩa gĩatũire mbeeca ciothe icio.)
3. ĨTĨKĨA MWATHANI JESU KĨRISTO — NA WĨTIKĨRE NA KANWA GAKO
ABURAHAMU NĨETĨKĨRIE NGAI --> ŨNDŨ ŨCIO WATARĨRWO ŨRĨ ŨTHINGU WAKE.
3.Ndari 21:8Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nake Jehova akĩĩra Musa atĩrĩ, “Thondeka nyoka ũmĩcuurie gĩtugĩ igũrũ; mũndũ o wothe ũrĩĩrũmagwo-rĩ, aamĩrora nĩarĩtũũraga muoyo.” (9) Nĩ ũndũ ũcio Musa agĩthondeka nyoka ya gĩcango, akĩmĩcuuria gĩtugĩ igũrũ. Na rĩrĩ, hĩndĩ ĩrĩa mũndũ o wothe aarũmwo nĩ nyoka na aarora nyoka ĩyo ya gĩcango, agatũũra muoyo.
MŨNDŨ O WOTHE ANGĨRŨMWO, ANGĨMĨRORA --> NĨEGŨTŨŨRA MUOYO.
4.Johana 3:14Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Na o ta ũrĩa Musa aambararirie nyoka ya gĩcango werũ-inĩ, ũguo no taguo Mũrũ wa Mũndũ akaambarario, (15) nĩguo ũrĩa wothe ũmwĩhokete agĩe na muoyo wa tene na tene. (16) “Nĩgũkorwo Ngai nĩendire kĩrĩndĩ, akĩruta Mũrũ wake wa mũmwe, nĩgeetha mũndũ o wothe ũmwĩtĩkĩtie ndakoore, no agĩe na muoyo wa tene na tene.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G4100 pisteuo — gwĩtĩkia
TAO MŨSHE OIGĨRĨTIE NJOKA WERŨ-INĨ --> NO ŨNDŨ ŨTUO MWANA WA MŨNDŨ O NAWE AGĨRĨIRWO NĨ GWĨKĨRWO IGURU --> ŨRĨA WOTHE ŨGETĨKIA THĨINĨ WAKE NDAGAKUA, ĨNDĨ NĨAGAKĨĨRA MUOYO WA TENE NA TENE.
Meciria makwa mwene — iga maũndũ maya meerĩ hamwe nĩguo mamarute. Werũ-inĩ, andũ arĩa maakuaga matiaerirwo mageĩrũre kũhonio. Maaerirwo makũnyiitĩrĩre, na wĩtĩkio, kĩrĩa Ngai ambararirie mũtĩ-inĩ — nao magĩtũũra muoyo. Jesũ oigaga mũtĩ ũcio warĩ mũhiano wa mũtharaba wake mwene. Gwĩtĩkia nĩ kũrora. Mbere ya mũndũ kwĩrira wĩhia o na ũrĩkũ, kana kwathĩkĩra ũndũ o na ũrĩkũ, no nginya ambe eerorere na ngoro yake yothe Ũcio ũambararĩtio, na amwĩhoke. Na ta rora Iburahĩmu: eetĩkirie, na Ngai akĩmũtarĩra ũndũ ũcio ta ũthingu — mbere ya watho, mbere ya ũndũ o na ũrĩkũ wa ndini. Wĩtĩkio nĩho kĩndũ gĩothe kĩambagĩrĩria. No rora ũrĩa wĩtĩkio ũthiiaga na ihenya kũrĩ wathĩkĩro mĩhari-inĩ ĩrĩa ĩrũmĩrĩire — ũtukũ ũcio wa mbere, ithaa rĩu rĩmwe.
5.Aroma 10:8Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗No ũhoro ũcio uugaga atĩa? Uugaga atĩrĩ, “Ũhoro ũrĩ o hakuhĩ nawe; ũrĩ o kanua-inĩ gaku, na ngoro-inĩ yaku,” naguo ũhoro ũcio nĩguo ũhoro wa wĩtĩkio ũrĩa tumbũraga: (9) Atĩ ũngiumbũra na kanua gaku atĩ, “Jesũ nĩ Mwathani,” o na gwĩtĩkia wĩtĩkie na ngoro yaku atĩ Ngai nĩamũriũkirie oime kũrĩ arĩa akuũ-rĩ, no ũhonoke. (10) Nĩgũkorwo mũndũ etĩkagia na ngoro yake, agatuuo mũthingu, na akoimbũra na kanua gake, agakĩhonokio.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G3670 homologeo — kuumbũra
ĪTĨA NA KANUA GAKO ATĨ MWATHANI NĨ JESŨ + WĨTĨKIE NA NGORO YAKU ATĨ NGAI NĨARĨŨKĨTIE KUUMA GŨKUA --> NĪŨGŪHONOKA.
MŨNDŨ O WOTHE ŨRĨA AGŨKAĨRA RĨĨTWA RĨA MWATHANI --> NĨAKAHONOKIO.
7.Aroma 10:17Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nĩ ũndũ ũcio, gwĩtĩkia kuumanaga na kũigua ũhoro, naguo ũhoro ũiguagwo na ũndũ wa kiugo gĩa Kristũ.
Nĩ ũndũ ũcio, gwĩtĩkia kuumanaga na kũigua ũhoro --> naguo ũhoro ũiguagwo na ũndũ wa kiugo gĩa Kristũ.
8.Atũmwo 16:29Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nake mũrangĩri ũcio wa njeera agĩĩtia matawa, agĩcooka akĩhanyũka thĩinĩ akĩinainaga, akĩĩgũithia mbere ya Paũlũ na Sila. (30) Agĩcooka akĩmoimia na nja, akĩũria atĩrĩ, “Athuuri aya, njagĩrĩirwo nĩ gwĩka atĩa nĩguo honoke?” (31) Nao makĩmũcookeria atĩrĩ, “Ĩtĩkia Mwathani Jesũ, na nĩũkũhonoka, wee, o hamwe na andũ a nyũmba yaku.” (32) Magĩcooka makĩmwarĩria ũhoro wa kiugo kĩa Mwathani, hamwe na andũ arĩa angĩ othe maarĩ gwake nyũmba. (33) O ihinda rĩu rĩa ũtukũ, mũrangĩri ũcio wa njeera akĩmooya, akĩmathambia ironda, na o hĩndĩ ĩyo we na andũ othe a nyũmba yake makĩbatithio.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G4100 pisteuo — gwĩtĩkia
ATHURI AYA, NĨ ATĨA NGWĨKA NĨGUO HONOKE? --> ĈTĨKIA MWATHANI JESŨ KRISTO --> NA AGĨBATITHIO, WE NA ANDŨ AKE OTHE, O HĨNDĨ ĨYO.
(Meciiria makwa — kũhinda kwĩrĩ tu kũrĩ Bibilia yothe nĩguo kĩũria gĩkĩ kĩũragia na mũgambo mũrũmĩrĩru: haha thĩinĩ wa njera ya Filipi, na hĩndĩ ya Bendegothe ũrĩa waandĩkĩtwo Atũmwo 2. Iga macokio macio meerĩ hamwe wone ũrĩa mahaana. Kĩrĩndĩ kĩrĩa kĩarĩ Bendegothe nĩgĩakoretwo gĩiguĩte na gĩgetĩkia mbere — nĩkĩo gĩatinĩkire ngoro — nĩ ũndũ ũcio Petero aambĩrĩirie na ikinyanĩro rĩrĩa rĩngĩ: mwĩrire, na mũbatithio. Mũrori wa njera ndaamenyaga ũndũ o na ũmwe, nĩ ũndũ ũcio Paũlũ aambĩrĩirie na ikinyanĩro rĩa mbere: wĩtĩkie — na thutha ũcio akĩmwĩra ũhoro wa Mwathani, na o ithaa rĩu rĩa ũtukũ mũndũ ũcio akĩbatithio. Maambĩrĩrio meerĩ, njĩra ĩmwe. Gwĩtĩkia ti thũ ya ũbatithio, na ũbatithio ti thũ ya gwĩtĩkia; wĩtĩkio nĩ ngoro ĩrĩa ĩathĩkagĩra, na ithaa o rĩu nĩ ihenya rĩiganu.)
9.Ahibirania 11:6Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Na rĩrĩ, gũtarĩ na wĩtĩkio gũtingĩhoteka gũkenia Ngai, tondũ mũndũ ũrĩa wothe ũũkaga harĩ we no nginya etĩkie atĩ nĩ kũrĩ Ngai, na atĩ nĩwe ũheaga arĩa othe mamũcaragia na kĩyo iheo ciao.
ATARĨ NA WĨTĨKIO-RĨ, MŨNDŨ NDANGĨHOTA GŨKENIA NGAI --> ŨRĨA ŨŨKAGA KŨRĨ NGAI NO NGINYA ETĨKIE ATĨ NGAI ARĨ HO.
2.Aroma 6:4Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nĩ ũndũ ũcio-rĩ, twabatithio nĩgũthikwo twathikirwo hamwe nake gĩkuũ-inĩ gĩake, nĩgeetha o ta ũrĩa Kristũ aariũkirio kuuma kũrĩ arĩa akuũ nĩ hinya wa riiri wa Ithe, o na ithuĩ tũtũũre na mũtũũrĩre mwerũ.
TWATHIKWO NAKE NA ŨBATIZO NĬ ŨNDŪ WA GĨKUŨ --> NĬGUO O NAITHUĨ TŨTHIĬAGE NA MUTHIŨRŨRŨKA WA MUOYO MWERŪ.
3.Akolosai 2:12Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nĩgũkorwo nĩgũthikwo mwathikirwo hamwe nake rĩrĩa mwabatithirio, na mũkĩriũkio hamwe nake nĩ ũndũ wa gwĩtĩkia hinya wa Ngai, ũrĩa wamũriũkirie akiuma kũrĩ arĩa akuũ.
GŨTHIKWO HAMWE NAWE ŨBATANI-INĮ --> KŪRIŪKA HAMWE NAWE NA WĪTĪKIO WA WĪRA WA NGAI.
4.1 Petero 3:21Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗namo maaĩ macio nĩmo ngerekano ya ũbatithio ũrĩa o na inyuĩ ũmũhonokagia, na ti ũhoro wa kweheria o gĩko kĩa mwĩrĩ, no nĩ mwĩhĩtwa wa thamiri ĩtarĩ na ũcuuke kũrĩ Ngai. Kũbatithio kũu nĩkuo kũmũhonokagia nĩ ũndũ wa kũriũkio kwa Jesũ Kristũ,
KŨBATITHIO KŨU NĨKUO KŨMŨHONOKAGIA = MWĨHĨTWA WA THAMIRI ĨTARĨ NA ŨCUUKE KŨRĨ NGAI.
(Mecoke makwa mwene — ti maaĩ marĩa mahonokagia. Nĩ macookio ma thamiri njega harĩ Ngai: thakame ĩrĩa ĩigagĩrĩrwo thamiri na ũndũ wa gwathĩkĩra batiso, na mũndũ akariũkio atware muoyo mwerũ.)
2 Athamaki 5:10Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nake Elisha akĩmũtũmĩra mũndũ amwĩre atĩrĩ, “Thiĩ wĩthambe maita mũgwanja rũũĩ-inĩ rwa Jorodani, na mwĩrĩ waku nĩũkũhonio, na nĩũgũthera.”
CIUGO CIA KIHEBERI⚑ H2891 taher — theru
na mwĩrĩ waku nĩũkũhonio --> na mwĩrĩ waku nĩũkũhonio, na nĩũgũthera.
2 Athamaki 5:13Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Ndungata cia Naamani igĩthiĩ harĩ we ikĩmwĩra atĩrĩ, “Ithe witũ, korwo mũnabii akwĩrire wĩke ũndũ mũnene gũkĩra ũyũ-rĩ, githĩ ndũngĩwĩkire? Githĩ to wĩke makĩria ũndũ ũyũ aakwĩra, ‘Wĩthambe, ũtherio!’”
ANGĨKORWO MŪNABII NĨOKWĪRIRE WĪKE ŨNDŪ MŪNENE, GĨTHĪ NDŨNGĨAWĪKĨTE? --> NA KĪĪGURU-INĪ MŪNO-Ĩ, RĨRĨA OIGĨTE, THAMBA, NA ŨTHERIO?
2 Athamaki 5:14Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nĩ ũndũ ũcio Naamani agĩikũrũka, agĩĩtobokia Jorodani maita mũgwanja, o ta ũrĩa mũndũ wa Ngai aamwĩrĩte, naguo mwĩrĩ wake ũkĩhona, ũgĩthera ũkĩhaana ta wa kaana kanini.
Nĩ ũndũ ũcio Naamani agĩikũrũka, agĩĩtobokia Jorodani maita mũgwanja --> naguo mwĩrĩ wake ũkĩhona, ũgĩthera ũkĩhaana ta wa kaana kanini.
(Meciria makwa mwene — haha nĩ ũhoro ũyũ wa ma wonanĩtio tene. Naamani aarĩ mũndũ mũnene, na aarĩ na mangũ, na eerirwo eke ũndũ mũnini: athiĩ ehithie thĩinĩ wa Jorodani maita mũgwanja, nake nĩegwatha. Nĩarakarire, na eeterete gwĩkwo ũndũ mũnene, na eciiragia atĩ njũũĩ cia bũrũri wake nĩcio njega gũkĩra maĩ ma Isiraeli — o ta ũrĩa andũ magũthĩnĩka nginya rĩu nĩ watho ũyũ mũhũthũ. No ti maĩ ma Jorodani maamũhonirie; nĩ gwathĩkĩra kiugo kĩa Ngai thĩinĩ wa maĩ marĩa Ngai eetanĩirie. Aikũrũkire agĩĩhitha maita mũgwanja, nayo gĩkonde gĩake gĩacookire ta gĩkonde kĩa KAANA KANINI. Ũguo nĩguo mũndũ aciarwo rĩngĩ: ti na kĩyo kĩnene kĩa we mwene, no nĩ ũndũ wa gwĩkũrũkia na wathĩki, na akambata arĩ mwana mwerũ, na atheretio.)
5.Mariko 16:16Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Na mũndũ o wothe ũgetĩkia na abatithio nĩakahonoka, no ũrĩa wothe ũtagetĩkia nĩagatuĩrwo ciira.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G907 baptizo — ũbatithio
ŨRĨA WĨTĨKĨTIE NA AKĨBATITHIO --> NĨAKAHONOKA.
6.Johana 3:5Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Jesũ akĩmũcookeria atĩrĩ, “Ngũkwĩra atĩrĩ na ma, gũtirĩ mũndũ ũngĩtoonya ũthamaki-inĩ wa Ngai atangĩciarwo na maaĩ na Roho.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G1080 gennao — gũciarwo
MŨNDŨ ANGĨAGA GŨCIARWO NA MAĨ NA ROHO --> ŨNDŨ ŨCIO NDANGĨHOTA GŨTOONYA ŨTHAMAKI-INI WA NGAI.
7.Agalatia 3:27Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗nĩgũkorwo inyuothe arĩa mwabatithirio thĩinĩ wa Kristũ nĩmwĩhumbĩte Kristũ.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G907 baptizo — ũbatithio
ARĨA OTHE MABATITHĨTIO THIINĨ WA KRISTO --> NĨMEHUMBĨTE KRISTO.
8.Tito 3:4Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗No hĩndĩ ĩrĩa ũtugi wa Ngai Mũhonokia witũ na wendo ũrĩa atwendete naguo ciaguũranĩirio-rĩ, (5) nĩatũhonokirie, na ti ũndũ wa maũndũ ma ũthingu marĩa twekĩte, no nĩ ũndũ wa tha ciake. Agĩtũhonokia na ũndũ wa gũtũtheria, agĩtũciara rĩngĩ na agĩtwerũhia na ũndũ wa Roho Mũtheru,
WEGA NA WENDANI WA NGAI MŨHONOKIA WITŨ NĨWONEKIRE --> TI NĨ ŨNDŨ WA MĨRIMO YA ŨTHINGU --> KŨRINGANA NA TŨTHATHĨRI TWAKE NĨATŨHONOKIETE, NA ŨTHAMBIO WA GŨCIARWO RĨNGĨ.
9.Aefeso 2:8Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Nĩ ũndũ nĩ wega wa Ngai watũmire mũhonokio nĩ ũndũ wa gwĩtĩkia, naguo ũndũ ũcio nduoimanire na inyuĩ ene, no nĩ kĩheo kĩa Ngai, (9) na ti ũndũ wa mawĩra marĩa mwanaruta, nĩgeetha gũtikagĩe na mũndũ o na ũmwe ũkwĩgooca. (10) Nĩgũkorwo ithuĩ tũrĩ wĩra wa moko ma Ngai, tũmbĩĩtwo thĩinĩ wa Kristũ Jesũ nĩguo twĩkage ciĩko njega iria irutaga wĩra mwega, ũrĩa Ngai aahaarĩirie o mbere nĩ ũndũ witũ nĩguo tũtũũre tũciĩkaga.
CIUGO CIA KIRIIKI⚑ G5485 charis — wega
NĨ ŨNDŨ WA WEGA MŨRĨ AHONOKIE NA WĨTĨKIO = KĨHEO KĨA NGAI --> TI NĨ CIA MĨRIMO, NĨGUTA GŨTIGĨRE MŨNDŨ O NA ŨRĨKĨRIA ETOOKORE --> ĨTHUĨ TŨRĨ WĨRA WAKE, TWOOMBĨTWO THĨINĨ WA KRISTO JESU NĨGUO TWĨKAGE MĨRIMO MĨĨGA.
(Meciiria makwa — nyita ma ici igĩrĩ hamwe, na gũtirĩ ngũĩ gatagatĩ-inĩ kao. Wega nĩ kĩheo; wĩtĩkio nĩguo wamũkagĩra; na ũbatithio ti wĩra ũrĩa ũtũmaga mũndũ agĩe na kĩĩrĩgĩrĩro, o ta ũrĩa Naamani ataigana kũhonio nĩ gũthiũrũrũka rũũĩ-inĩ, kana arĩa maakuaga mataigana kuona muoyo nĩ kũrora nyoka ya gĩcango. Ngai nĩaheanire kĩndũ gĩothe; mũndũ no kwathĩkĩra na kwamũkĩra. Mũndũ ũrĩa woimĩte maĩ-inĩ ndarĩ kĩndũ gĩa kwĩraha nakĩo — nĩathikagwo, na Ngai akĩmũriũkia. Nĩgwacookereirwo igũrũ ũhoro wa 1 Petero 3:21, na nĩ ma o na haha: ti maĩ, na ti wĩra wa moko maitũ. Nĩ wega, ũrĩa wamũkagĩrwo na wathĩki wa wĩtĩkio. Na mũhari ũrĩa ũkũrũmĩrĩra uugaga wĩra ũcio nĩ wa kĩ: ti mũthingi wa ũhonokio, no nĩ maciaro maguo — tũrĩ wĩra wa moko ma Ngai we mwene, tũumbĩtwo rĩngĩ thĩinĩ wa Kristũ Jesũ nĩguo tũthiĩ na mĩthiĩre thĩinĩ wa wĩra mwega ũrĩa aatũhaarĩirie o mbere. Gũtirĩ mũndũ wathĩkagĩra watho ũcio wonete atĩ nĩ egwatĩire kĩheo, na gũtirĩ mũndũ wĩtaga ũguo atĩ nĩ kũgwatĩra ũrĩa ũtaataũkĩirwo nĩ watho ũcio.)
10.1 Timotheo 1:13Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗O na gũtuĩka rĩmwe ndaarĩ mũrumi Ngai, na mũnyariirani, na mũndũ wa ngũĩ, nĩndaiguĩrĩirwo tha tondũ ndekaga ũguo itekũmenya na itarĩ mwĩtĩkia.
MŨRUMI + MŨNYARIIRĨRI + MWĨHIA --> NO NĨNDONIRE THA.
(Meciria makwa mwene — ririkana MEHĮA MA Ũ maathambĩtio nĩ wathĩki ũyũ. Saũlũ wa Tarso nĩoinaithĩtie njĩra ya Kristũ nginya gĩkuũ. Nĩanyiitithagia arũme na atumia agakururwo njeera-inĩ, arĩ mũrumi wa Ngai na mũnyariiri wa andũ a Ngai. Mwathani we mwene nĩamũcemanirie njĩra-inĩ, akĩmũgũithia thĩ, na akĩmwarĩria arĩ kũrĩa igũrũ. Na O NA GŨTHEKA ũguo, thutha wa mĩthenya ĩtatũ, Anania nĩatũmirwo oige: ũkĩra, na ũbatithio, na ũthambie mehia maku, ũgĩkayagĩra rĩĩtwa rĩa Mwathani. Angĩkorwo ũtheri ũrĩa warĩ njĩra-inĩ ya gũthiĩ Dameski ndwathambirie mehia ma Saũlũ, no maĩ ma wathĩki nĩmo maamathambirie, gũtirĩ mũndũ ũgĩrĩirwo gwĩciiria atĩ mehia make mwene mangĩeherio na njĩra ĩngĩ hũthũ gũkĩra ĩrĩa Ngai aaheire mũndũ mwaganu mũno.)
7. AMŨKĨRA KĨHEO KĨA ROHO MŨTHERU
1.Atũmwo 19:5Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Rĩrĩa maaiguire ũguo, makĩbatithio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Mwathani Jesũ. (6) Hĩndĩ ĩrĩa Paũlũ aamaigĩrĩire moko, Roho Mũtheru akĩmaikũrũkĩra, nao makĩaria na thiomi ingĩ na makĩratha mohoro.
GŨBATITISWO THŨINŨO-INĨ WA MWATHANI JESU --> ROHO MŨTHERU AKĨŨKĨRĨRA.
2.Aroma 8:9Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗No rĩrĩ, inyuĩ mũtiathagwo nĩ mwĩrĩ ũyũ wĩhagia, no mwathagwo nĩ Roho, angĩkorwo Roho wa Ngai atũũraga thĩinĩ wanyu. No rĩrĩ, mũndũ o wothe ũtarĩ na Roho wa Kristũ-rĩ, ũcio ti wa Kristũ.
ATHĪ MŨNDŪ O NA ŨRĨA ANGĪAGA ROHO WA KRISTO --> ŨCIO TI WAKE.
3.Atũmwo 2:39Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Kĩĩranĩro gĩkĩ nĩ kĩanyu na ciana cianyu, na andũ arĩa othe marĩ kũraya, na andũ arĩa othe Mwathani Ngai witũ ageeta moke harĩ we.”
MUOHIGO NĨWANYU + NA WA CIANA CIANYU + NA WA ARĨA OTHE MA KŨRAYA.
4.Aefeso 1:13Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Inyuĩ o na inyuĩ nĩmwataranĩirio na Kristũ mwarĩkia kũigua ũhoro-ũrĩa-wa-ma, naguo nĩguo Ũhoro-ũrĩa-Mwega wa ũhonokio wanyu. Mwarĩkia gwĩtĩkia, nĩmwekĩrirwo rũũri thĩinĩ wake, na ũndũ wa kũheo Roho Mũtheru ũrĩa mwerĩirwo, (14) Nake Roho nĩwe mũrũgamĩrĩri wa kuonania atĩ nĩtũkagaĩrwo igai riitũ nginya rĩrĩa andũ arĩa marĩ a Ngai magaatuĩka a gũkũũrwo, nĩgeetha riiri wake ũgoocagwo.
MWAIGWĨCĨRIRIO NA ROHO ŨRĨA MŨTHERU WA KĨĨRA --> ŨRĨA NĨ KĨRETO GĨA IGAI RIITU.
5.2 Akorinitho 1:22Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗na agĩtwĩkĩra rũũri rwa kuonania atĩ tũrĩ ake, na agĩtũhe Roho wake thĩinĩ wa ngoro ciitũ arĩ ta mwĩhoko wa kũrũgamĩrĩra maũndũ marĩa magooka.
na agĩtwĩkĩra rũũri rwa kuonania atĩ tũrĩ ake + na agĩtũhe Roho wake thĩinĩ wa ngoro ciitũ arĩ ta mwĩhoko wa kũrũgamĩrĩra maũndũ marĩa magooka.
KŨHINGA
Aefeso 4:30Bibilia ya Matukũ Maya↗Gayana↗Ningĩ mũtikanaiguithie Roho Mũtheru wa Ngai ũũru, ũrĩa wamwĩkĩrire rũũri o nginya rĩrĩa mũthenya ũrĩa wa gũkũũrwo ũgaakinya.
Ningĩ mũtikanaiguithie Roho Mũtheru wa Ngai ũũru --> ũrĩa wamwĩkĩrire rũũri o nginya rĩrĩa mũthenya ũrĩa wa gũkũũrwo ũgaakinya.
(Meciria makwa mwene — Roho Mũtheru ti kĩheo kĩa andũ anini athuurĩtwo. Nĩwe RĨĨRA rĩa Mũthamaki harĩ arĩa ake we mwene, na nĩwe KĨRĨHIO GĨA MBERE — gĩcunjĩ kĩa mbere kĩa igai kĩrĩhĩtwo mbere — atĩ nĩwe wa we nginya mũthenya wa gũkũũrwo. Nĩ ũndũ ũcio kĩũria gĩtũũrĩte gũtarĩ na mahitia, na no mũhaka kĩũrio: nĩwakinyĩirwo nĩ Roho Mũtheru? Tondũ kiugo kiugĩte na ũtheri: mũndũ o wothe ũtarĩ na Roho wa Kristo ti wake we. Marũa matarĩ na rĩĩra ti marũa ma Mũthamaki. Mũndũ ũtarĩ na Roho ti wa Kristo o na kĩrĩ. Mũcarie nginya ũmũgĩe.)
NJĨRA YA MŨTŨNYŨ — Agalatia 3:27 (“kũbatithio thĩinĩ wa Kristũ”) ĩhingũrĩte njĩra ya mbeũ ya Iburahĩmu: “Na mũngĩkorwo mũrĩ a Kristũ, hĩndĩ ĩyo mũrĩ mbeũ ya Iburahĩmu, na agai kũringana na kĩĩranĩro” (Agalatia 3:29).
NJĨRA YA MŨTŨNYŨ — Aefeso 1:14 (“mũhothi wa Roho”) ĩhingũrĩte njĩra ya kũgũrũrwo kwa ũndũ ũrĩa wagũrĩtwo — igai rĩu guo mwene, na mũthenya ũrĩa mbeca cia mbere ĩrĩhagwo biũ.
CIUGO CIA KIRIIKI
Ici nĩ ciugo cia bata cia thomo ũyũ. Hutia kiugo o gĩothe kĩrĩ na tũtombo thĩinĩ wa mĩsigo ĩrĩ igũrũ kuona ũhoro wakĩo haha.