Håfa Ilelek-ña i Biblia Put i Mauleg yan i Taelaye? — I Fundasion · KJV Eskrituran yan Numeron Strong's
THE FOUNDATION · THE ORIGINAL STUDY, SET IN THE ANCIENT ORDER
Mauleg yan Taelaye — Fondamento na Doctrina Biblikal
PALABRA INAUGURAL
Dos na güinaja mangaegue gi menan todu i taotao gi papa' i langet: i linâlâ yan i mauleg gi un banda, i finatai yan i taelaye gi otro banda. Malago' i Señot na i taotao-ña, anai esta mandångkulo, ufa'nu'i i sinienteñiñija para utungo' mana'diferensia este dos. Atan mauleg i taotao siha ni' manmatatachong taelaye, sa' i Eskritura ha fanu'i sija klaru. Matungo' siha kalang mamatinas taelaye lao taya' tiningo'-ñiha para mamatinas mauleg. Ma plánu i dinane' gi tinatanos-ñiha. Manosgue asta na esta un pati-ñiha, taegüije i pilé-ñiha lokkue. Gi uttimo ti siña manmaigo' yanggen ti manmatinas un taelaye.
Amånu na tutuhon un korason taegüine? Falak tatte gi jotdin. Gaigue guihe i trongko linâlâ, yan i trongko tiningo' mauleg yan taelaye, yan un tinago' klaru. Ilek-ña i kulepbla na ti ufatto i finatai, yan na umababa i matan-ñiha. Ha li'e' i palao'an, ha chule', ha kano', yan ha nae; ya umababa magahet i matan i dos.
Lao ennao na tiningo' ha nae siha mas ki para siña ma chule'. Matungo' i mauleg, lao taya' ninasiña para umafatinas. Matungo' i taelaye, lao taya' ninasiña para umatohge kontra guiya. Mafatto i mamahlao, ya mafatto i minaañao, ya manmanago' guenao gi menan i presensia ni' para ufamatohge guihe.
Gi kumekeka'ana ha' na jenerasion, todu i plánu ni' mafotma gi korason-ña i taotao, tikkang para taelaye siempre, ya ninatriste i Señot gi korason-ña. Lao anai malofan i juisio, un taotao ha fatinas un attat, ya ha ngangaña' i Señot i ofrenda, ya ha sangan un promesa gi korason-ña.
Taimanu tumungo' Noe na un sakrifisio uinepble i taelaye? Sostieni este na kuestion asta i uttimo, sa' ma responde gi otro trongko, pot otro ofrenda, un biahi para todu i tiempo. Mafitme i promesa: håyi malago' ecungog, ufañaga siguru, ya udescansa ginen i minaañao ni' taelaye. Aligao.
TULU FAFAÑA' UMOPPE ESTE NA ESTUDIO:
1. Håfa i dos na kosas ni' man tomotohge gi menan todu i taotao pä'go, ya håfa klasin korason muna' fatta i tinaelaye?
2. Håfa finatinas y tiningo' put mauleg yan taelaye gi hilo' y taotao yan y palao'an, ya pot håfa manatog siha guinin y menan y Señot?
3. Anai todu i plano gi i korason y taotao mauleg-lokue todu i tiempo, hafa fumaan i tinaelaye, ya håyi ufamamaigo' gi ninengngeng gi minaañao ni tinaelaye?
NENGKANO' METGOT = PARA I MANMAGAS → I SENTIDO SIÑA MA'ADAHI PUT KAUSA MA'USA, PARA UMATUNGO' PARE'HO I MAOLEK YAN I TAELAYE.
(Y personal na hinasso — este i sanketpås todu i estudio: i mauleg yan i taelaye manaadangan gi Tinige'. Ti pat debi di un taotao chumague i taelaye, lao para i sensia siha manma'a'ñao para umadingan yan uchini. I estudio ha atan finena i taotao siha ni' fumatinas i taelaye, despues i lanchon ni' hulo' i tiningo', despues i attar ni' nina'oppe i taelaye.)
1. LINÅHU YAN MAÅ'ÑAO, FINATAI YAN TAELAYE — I DOS PUESTO GI MENÅ-MU
1.Deuteronomy 30:15Share↗↗ read this in your Bible
POPUE GUE' GI MENAMO PAO ESTE NA JAANI: LINALA' + MAOLEK → FINATAI + TAELAYE.
(Y personal na hinasso-ku — i tinaelaye, ra (H7451, evil), ma na'atan gi entalo' i minauleg, towb (H2896, good), na diniprensia gigon yan gigon gi todu i Eskritura. Este dos mafa'tinas dumídingi para siña un taotao dumescubre kuentos yan i lina'la', taiguihi na i lamlam ma diprensia ginin i hinemhom.)
HU AGANG, YA IN RECHASA -- ENTONSES UFANAGANG SIHA, LAO TI HU OPPE.
(Y personal na hinasso-ku — chinatsaga, tsarah (H6869, chinatsaga), ginen un lai na sinangan na chinaddek: i die'go, ma'operion na lugat gi as un ante gi mafañagu. Pinite, tsuqah (H6695, pinite), i pressure gui'ya na mafañagu. Halom gi ayu na die'go na hinemhom, si Yu'os muna'fanhalom i inina i satbasion-ña, yanggen malago' un taotao umeekungok.)
CHALAN Y MANJUSTO = MININANG, MAS YAN MAS ASTA GI PERFECTO NA HAANE → CHALAN Y MANAELAYE = HAHNOM.
(Y personal na hinasso-ho — este siha i machaddek na taotao ni' manfaché'chocho taibale. Manfáta' minalate' para u fanmañocho mauleg. Man plaña i chinatli'e' ni' un tinaste. Mandángkolo gui' ha' asta na taegüije katiyu-ñiha. Gi uttimo ti siña manmaigo' esta ki manfaché'cho' taelaye. Yan un patte gi ti hinengge-ñiha este: ti ma li'e', asta ki atrasao, i chinatli'e' na ma na' guaha gi anten-ñiha.)
3. I PENTATEUCH — GENESIS: I TROONGKON, I PATTA, YAN I TAELAYE NA KORASON
TODU I TRUNGKON KAHÅT MAGOF PARA I VISTA YAN MAULEG PARA NENGKANO' + I TRUNGKON LINALA' + I TRUNGKON TININA' PARA I MAULEG YAN I TAELAYE.
(Y personåt na hinasosso-ku — atituyi i trongko sija. Todu i trongko mauleg para nengkanno'. Ayo nai i trongkon LINALA' tumotohge apåtte. Ya i trongkon TININA'HU put mauleg yan taelaye tumotohge apåtte lokkue'. Dos na trongko manotohge gi entalo', ya un na'chomma solamente.)
GI TODU I TRONGKO SIÑA HAO CHOCHO LIBRE → LAO TI GI TRONGKON TININGO' MAULEG YAN TAELAYE → GI HA'ANI NA UN CHOCHO GUINI, SIGURU UN MATAI.
(Y personal na sinapotgo-ho — si Yuus ha na'i mampos: todu i trongko, kanno' libre. Ha chetton ha' unu na trongko. Ya i tinago' ma na'i para I TAOTAO, sa' ti guaha trabia i palao'an ma fa'tinas.)
HAGA' LINI'E' + CHINE'GUE + KINANNO' + NINA'AN → ESTABA MAMABABA I MATA-ÑIHA TODOS DOS, YA MATUNGO' NA MANLA'LA'LA' SIHA.
(Y personåt na hinasosso-ku — taya' minamahalang antes di este. Ha fato y tiningo', ya y fine'nana na kosa ni' ha fanue' siha, y kalulot-ñiha. Y tiningo' i mauleg yan i taelaye, sin ninasiña kontra i taelaye, ha na'huyong i minamahalang.)
MANHUNGOK SIHA ÑI INGGEN Y YUUS SAN JEHOVA → YAN MANATTOG SIHA MAÑAGO GUINÍN Y MENAN Y YUUS SAN JEHOVA.
(Y personal na pinat-hu — i presensia i panim (H6440, presensia), i matå. I dinisobedensia ha na'ununok siha para u nangga ni presensia ni giya i matå-ña manestaba siha para ufanparå. Ya "i manengheng na tiempo gi ha'ani" gi Hebreo, i manglo' gi ha'ani.)
HUJUNGOG I VOISMU + MAÑÁO YU', SA' TAYA' MAGAGOKU → YA HUNAÑA YU'.
(Y personåt na hinasso-ku — maañao, yare (H3372, maañao): i finenana na minaañao gi todo i Tinige' Santos ta'lo despues di i finenana na dinesobedesia. Y minaañao mumamaila' yan y tiningo' put y taelaye.)
8.Y Salmo Sija 56:3Share↗Jafaja na tiempo nae maañaoyo, juangocojayo guiya jago. (4) Gui as Yuus jualaba y finoña; gui as Yuus nae jagasja jupolo y inangococo, ti maañaoyo; jafa ufatinas y catne guiya guajo?
INANGOCO Y JAPOLO GUI AS YUUS = TI JUMAAÑAO JAFA Y TAOTAO UFATINAS GUIYA GUAJO.
(Y personal na hinasso-ku — polo i dos na linia gi este na Salmo dinanche gi kadada'-ñiha. Gi manai: "y ora hu maañao, bai hu angoko." Mas mo'na: "ti hu maañao." Y angoko gaigue gi entalo' i dos — y minalago' na na'plänta gi hilo' i minaañao, para u adahi i korason. Este ha na'annok ni' i sinangan-ña i Adam: "hu maañao, ya hu na'atog yo'": ti para u na'atog gui' gui menan i Presensia, lao para u angoko i Fino'.)
ESTE TAOTAO ESTABA TAIGUENNAO UNU GUIYA HAME, PARA UTUNGO MAULEG YAN TAELAYE → MAYUYUTE HAO + UN ESPADA MAÑILA, PARA UPULAN I CHALAN GI TROT Y LINALA.
(Y personal na hinasso-ku — un piniten gi tiningo' put mauleg yan taelaye numå'e i taotao mas ki siña ha sungon. I tiningo'-ña dångkolo mas ki i ninasiña-ña. Siña gi pa'go ha tungo' i mauleg, lao ti siña ha cho'gue. Siña ha tungo' i taelaye, lao ti siña ha kontra. Ya i espada ha adahi i chalan para i trongkon linâlâ, para ti u kånno' ya u lâlâ para taehinekkok gi ayo na estao malaolao.)
TODU I HINASSO YAN PENSAMENTON I KORASONÑÑA = TAEBALE SOLAMENTE ANÆMALALATU SIEMPRE → YA MAKAT I KORASONÑÑA.
(Y personåt na hinasso — i imahinasion "yetser" (H3336, imahinasion), i finatinas: i minetgot yan i dinesseha ni ma fotma gi corason. Si Yuus lumie i tinaelaye, ni fruta y evil. Y evil ginen y ma fotma na minetgot y corason. Ya ninatriste gi corasonña. Asta pago, anai matriste y Espiritu Santo, pot y taelaye na hinasso, dinesseha, yan minetgot ni ma nanana gi sanhalom.)
NOAH MANNAE INEFRESE SINENGGE SIÑA → SI YU'OS TATÅ' JAJUNGOG UN MAÑANO NA PÅHONG → TI BAI FAN MALDISI TATTE Y TÅNO'.
(Y personal na sinapiensaco — un kuestion na merese na inaligao: ¿taimanu tumungo' si Noe na para u naina sakrifisio? ¿Ha hungok un inagang? ¿Guaha rilasion i sakrifisio yan i taelaye? I korason y taotao ti maolek trabiha desde y patgonña. Lao anai mafatinas y inina sinenggue, si Yu'us kumuentos pas gi korasonña, taegue' solamente un sakrifisio siña ha na'annok i taelaye, sa' y guafi lumachai y inina. Adaje este na kuestion. Y Tinige' Santos ha na'i inepe gi otro trongko.)
GUINAJA GUE' I ISAOTA GI TATAOTAOÑA GI JILO I TRONGCON JAYO → MATAE PARA I ISAO, LA'LA' PARA I TININAS + POT I CHETNOTNA MANJOMLO JAMYO.
(Y personal na hinasso-ku — ma na'baba i kuestion put i attar Noe guine. Pot un trongko mafato i tiningo' put i taelaye. Gi un trongko na'suha i taelaye. I inefrese na si Noe umegga', si Yu'us lokkue na numa'i: güiya mismo, tataotao-ña mismo, un inefrese. Jaye ha ekungok, siña manggai na'huyong gui minaañao ni taelaye, sa' i taelaye esta ma na'baba.)
MANU NA PALABRA GRIEGO
These are the keywords for this study. Tap any dotted word in the verses above to see its meaning here.
“Disierne” — G1253 diakrisis — un diskirnimiento, un jinisga entre
i todu na estudio gi un palabra: sinienten man-inentrena para ulinalatde i mauleg yan i taelaye (Hebreo 5:14)
“sentido” — G145 aistheterion — i ninasiña na para umatungo, i sinienten
i disernimento lumamaolek pot i uso — i sinienten siha debi na ma ekekungok
“Mauleg” — G2570 kalos — mauleg, onesto, dignu
i mauleg na un taotao ni' cabales ha' siña ha diskuirni
Hafa si Yuus na lini'e' gi corason y taotao antes di y dilubio, yan despues ni ayu (Genesis 6:5; 8:21)
KETTAT PRAKTIKA
1. Deuteronomio 30:15 — Atan, hu polo gui menamu pago na diha:
a) bendision yan matdision solamente
b) linâlâ yan mauleg, yan finatai yan taelaye
c) i lai yan i tinago'
2. Genesis 2:16-17 — Ni todo na trongko gi jardin siña un chocho libre, sino gi:
a) i trongkon linâlâ
b) todo trongkon magof para malie
c) i trongkon tiningo' put mauleg yan taelaye
3. Proverbios 1:33 — Jaye siha ufañaga siha seguro, yan machocho gui minaguet ni minaañao ni taelaye?
a) jayeja y umekungok yu
b) ayo sija ni' manaligao nu guaju taftaf
c) i sensiyu, gi i prosperidåt-ñiha
4. Jeremiah 13:23 — Siha ni mangaegue gi kustumbre para ufatinas taelaye, siña ufatinas mauleg, achogja:
a) ma na' united sija para u fatinas mauleg
b) siña na u tulaika i taotao Etiopia i pilit-ña, yan i leopardo i mansa-ña
c) manaduaneg i attilong-ñiha
5. Genesis 3:8 — Si Adan yan y asaguana ma naatog sija guinin y:
a) i inatan i Señot Yuus, gi entalo' i trongkon-jayo
b) i espada na sinenggue gi sanlichan gi jardin
c) i inagang y culebra
6. Genesis 3:22-24 — Sa' hafa na manma yute' i taotao gui as tanom?
a) sa' munga na uchan cha'ka gui' talo gi trongkon tiningo' i mauleg yan i taelaye
b) sa' ti esta hafalofan i haggan gi hetdin
c) sa' cha' na' uchule' locue gui trongkon linâlâ, ya ucano', ya ulâlâ para taejinecog
7. Genesis 8:21 — Anai jinungog i Yuus i mames na paopao, ilegña na i pinepensan y korason y taotao:
a) taiguini na taelaye siha
b) taelaye desde y pinatgonña
c) manalo para u fatinas mauleg
LLABEN I FINANAGGE: 1-b, 2-c, 3-a, 4-b, 5-a, 6-c, 7-b
HAFA NA MANDÍDÍDI GUINI NA ESTUDIO
Taemano na muna'fanina i anineng: i trongkon linâ'la' tumojgue gi entalo (Genesis 2:9) → ya y para muna'gana, bae junae ni uchocho gui trongkon linâ'la' (Rebelasion 2:7). I trongko ni ma adaje ni espada, mababa talo gi as Cristo.
Taimanu na importante i sinangan: i mames na paopao gui ofrenda-ña si Noe (Genesis 8:21) → Si Cristo janae maesa güe komo ofrenda yan sacrifisio para si Yuus, para un mames na paopao (Efesios 5:2). I paopao ni janae si Noe, i Lahi-ña kumple.
Taimanu este ha aplika para hagu: manaatog sija guinin y menan, ayu y matan, y Señot (Genesis 3:8), lao y mangasgas gi korason siha ufanli'e' as Yu'os (Mateo 5:8), ya y siniente-ña siha ufanli'e' y mataña (Rebelasion 22:4). Y minaañao munaatog y mata. Y angoko munafanli'e' talo (Salmo 56:11).
Taimanu este na kosa ha pacha i korason: todu i pinilan gi hinasso gi korason taelaye lokkue (Genesis 6:5) → i Fino' Yu'us un manmanattotok gui hinasso yan i intension gi korason (Hebreo 4:12). Y kosa na ninalamen gui' antes, pa'go y Fino' ha aliligao.
Este i muna'lie' para i taenpinekkat na tiempo: i tiningo' ni' malofan gi ninasiña i taotao ma'nangga ni' i sinienten ni' ma'ekkungok para umatungo' i mauleg yan i taelaye (Hebreo 5:14), ya jayeja y umekungok siña udiskansa gi minaañao ni' taelaye (Proverbio 1:33). I minaañao ni' fumatto gi jalom i jardin ma'na'sosiga gi i korason ni' umekungok.