GALATA WAAQAYYOOF GALCHAA — ARAARRI ISAA BARA BARAAN NI JIRAATA (Faarfannaa 136:1-26).
Kutaan 2 kun dhugaa waan tokkicha ragoota haaraa irraa mirkaneessa.
RIIFENSA BANUU
Miikiyaas 7:18Modern Bible↗Share↗Waaqni akka keetii kan cubbuu namaa bira darbee balleessaa hambaa dhaala isaa dhiisuuf eenyu? Ati araara gochuutti gammadda malee bara baraan hin dheekkamtu.
EENYUTU SI FAKKAATU WAAQA? → INNI ARAA ISAA BARA BAR OL HIN KAAYYU + INNI ARAA GOCHUUTTI GAMMADA.
(Yaada koo kan dhuunfaa — "pardoneth" jedhu kun jecha Ibrootaa nasa (H5375, baachuu) jechuu dha: ol kaasuu, baachuu, fudhatee deemuu. Araarri akka waan cubbuun sun hin jirre hin fakkaatu — cubbuu sana namicha irraa ol kaasee fudhatee deemaan. Korma reeffa (scapegoat) sun cubbuu isaan hunda jecha kanuma waliin fudhatee deeme (Levitikus 16:22).)
1. MAQAA LABSAME — ARARAMAA FI ARJOOMAA
1.Baʼuu 34:6Modern Bible↗Share↗Waaqayyo fuula Musee dura darbee akkana jedhee labse; “Waaqayyo, Waaqayyo Waaqa gara laafessaa fi arjaa, kan dafee hin aarre, kan jaalallii fi amanamummaan isaa guddaa (7) kan araara isaa dhaloota kumaatamaaf tursu, kan hammina, fincilaa fi cubbuu namaaf dhiisuu dha. Taʼu illee inni nama yakka hojjetu adabu malee hin dhiisu; inni hamma dhaloota sadaffaa fi afuraffaatti sababii cubbuu abbootii isaaniitiif jedhee ijoollee isaaniitii fi ijoollee ijoollee isaanii ni adaba.”
GOOFTOLICHI ISA BIRA DARBEE LABSE → ARARA QABEESSAA FI KEESUMMAA GUDDAA, OBSA GUDDAA, GAARUMMAA FI DHUGAA GUDDAA QABU + ARARA KUMOOTAAF EEGU, YAKKA, DABA FI CUBBUU DHIISUUF.
2.Faarfannaa 86:15Modern Bible↗Share↗Yaa Gooftaa, ati garuu Waaqa garaa laafessaa fi arjaa dha; daftee hin aartu; jaalallii fi amanamummaan kee dhuma hin qabu.
4.Nahimiyaa 9:17Modern Bible↗Share↗Jarris ajajamuu didan; dinqii ati isaan gidduutti hojjette hin yaadanne. Garbummaa isaaniitti deebiʼuuf jedhaniis mataa jabaatanii fincila isaaniitiin hoogganaa muuddatan. Ati garuu Waaqa namaaf araaramu, arjaa fi gara laafessa, kan dafee hin aarree fi kan jaalalli isaa dhuma hin qabnee dha. Kanaafuu ati isaan hin ganne;
HIN FIXAMNE, SABABA GARA-LAAFINNI ISAA HIN DHUMNEEF → GANAMA HUNDA HAARAA + AMANAMUMMAAN KEE GUDDAA DHA.
(Yaadni koo kan dhuunfaa — "gara-laafina" jechuun jecha Ibrootaa racham, kan jecha rechem waliin fira ta'e, jecha gadaamessa (garaa dubartii) ibsu — araarri akkuma jaalala haadhaa gad-fageenya qabu, isa ol jiruu irraa gara isa gadi jiruutti dhufu — inni gonkumaa hin kufu, guyyuma guyyaan immoo haaraa ta'a.)
2.Faarfannaa 103:8Modern Bible↗Share↗Waaqayyo gara laafessaa fi arjaa dha; inni aaruuf hin ariifatu; jaalalli isaas baayʼee dha. (9) Inni yeroo hunda hin dheekkamu; aarii isaa illee bara baraan hin kuufatu; (10) inni akka cubbuu keenyaatti nu hin adabne; yookaan akka balleessaa keenyaatti nuuf hin deebifne. (11) Akkuma samiiwwan lafa irraa ol fagaatan sana, jaalalli inni warra isa sodaataniif qabu akkasuma guddaa dha; (12) akkuma baʼi biiftuu lixa biiftuu irraa fagaatu, akkasuma inni balleessaa keenya nurraa haqeera.
INNI DEEBI'EE, GARAA NUUF NI LAAFA → CUBBUU ISAANII HUNDA → GARA QILEE GALAANAATTI NI DARBATA.
4.Keessa Deebii 4:31Modern Bible↗Share↗Waaqayyo Waaqni kee Waaqa araaraa ti; inni si hin gatu yookaan si hin balleessu yookaan kakuu abbootii keetiif kakate sana hin dagatu.
JECHOOTA IBROOTA⚑ H7349 rachum — Rahmata qabu
WAAQAYYO WAAQNI KEE WAAQA ARARAMAA DHA → INNI SI HIN GATU, KAKUUS HIN IRRAANFATU.
3. ARARA BARBAACHISAA — WAAQAYYO ARARAMAA NAMA IRRAA GAAFATU
1.Miikiyaas 6:8Modern Bible↗Share↗Yaa nama, inni waan gaarii si argisiiseera. Waaqayyo maal sirraa barbaada? Murtii qajeelaa kennuu fi araara jaallachuu, akka ati gad of qabdee Waaqa kee wajjin deemtu // sirraa barbaada mitii?
JECHOOTA IBROOTA⚑ H2617 chesed — Araara
WAAQAYYO MAAL SI IRRAA BARBAADA → MURTII QAJEELAA KENNI, ARARAMU JAALADHU, GAD QABIINSAAN WAAQA KEE WAJJIN DEEMI.
2.Hooseʼaa 6:6Modern Bible↗Share↗Ani araaran fedha malee aarsaa hin fedhuutii; aarsaa gubamu caalaa Waaqa beekuu nan fedha.
JECHOOTA IBROOTA⚑ H2617 chesed — Araara
Ani araaran fedha malee aarsaa hin fedhuutii → aarsaa gubamu caalaa Waaqa beekuu nan fedha.
3.Fakkeenya 3:3Modern Bible↗Share↗Jaalallii fi amanamummaan yoom iyyuu sirraa hin fagaatin; morma keetti hidhadhu; gabatee garaa kee irrattis barreeffadhu. (4) Ati karaa kanaan fuula Waaqaatii fi fuula namaa duratti surraa fi maqaa gaarii ni argatta.
WAAQAYYO NA CIICHISI, ANI CUBBAMAA DHA → NAMICHI KUN QAJEELFAMEE MANA ISAATTI GAD BU'E.
(Yaada koo dhuunfaa — asitti "araara godhu" jechuun jecha waliigalaa araaraaf itti fayyadamnu miti. Inni hilaskomai (G2433, araara godhu) — jecha teessoo araaraa, jecha araara buusuu isaa dha. Qabduun gibiraa sun akka Waaqayyo Israa'elin dhiiga facaafame sana irratti isa qunname sana isa qunnamuuf Waaqayyoon kadhate — namichi sunis mana isaatti qajeelfamee gad bu'e.)
4.Ibroota 4:16Modern Bible↗Share↗Kanaafuu akka araara argannuu fi akka ayyaana yeroo nu barbaachisutti nu gargaaru argannuuf kottaa gara teessoo ayyaanaatti sodaa malee dhiʼaannaa.
JECHOOTA AFAAN GIRIIKII⚑ G1656 eleos — Araara
GARA TEESSOO AYYAANAA IJA JABINAAN DHIHAADHU → ARAARA ARGADHU, AYYAANA YEROO RAKKINAATTI SI GARGAARUS ARGADHU.
AFAAN LAMA — MAQAA WAL FAKKAATU, AFAAN LAMA FI SADIIFFAAN MIRKANAA'E
Yooʼeel 2:13Modern Bible↗Share↗Isin utuu wayyaa keessan hin taʼin garaa keessan tarsaasaa. Gara Waaqayyo Waaqa keessaniitti deebiʼaa; inni arjaa fi gara laafessaatii; inni dafee hin aaru; jaalalli isaa baayʼee dha; inni badiisa erguu irraa of qusata.
GARAA KEESSAN TARSAʼAA, GARA WAAQAYYOOTTIS DEEBIʼAA → INNI ARJAA FI ARARSAA, DALLANSUUFIS OBSA QABUDHA.
Yoonaas 4:2Modern Bible↗Share↗Akkana jedhees Waaqayyoon kadhate; “Yaa Waaqayyo wanni ani yeroo biyya koo turetti jedhe sun kanuma mitii? Wanni ani Tarshiishitti baqachuuf ariifadheefis kana. Ani akka ati Waaqa arjaa fi garaa laafessa, kan dafee hin aarree fi kan jaalalli isaa guddaa taʼe, Waaqa balaa buusuu irraa of qusatu taate nan beeka.
(Yaada koo dhuunfaa — afaan lama keessatti dubbiin ni mirkanaa'a, asittis afaan sadaffaan isa mirkaneessa. Funyoon yaroo sadii dafee hin citu. Raajichi deebi'e, raajichi baqate, faarfannaan sirbe sadan isaanuu maqaa tokkicha isa wal fakkaatu labsu. Maqichi jabaatee dhaabata, garaan namticha isa dhagahu akkam ta'e iyyuu utuu hin dhiisin.)
GAADDIDDUUFI GUUTAMUU
5.Miikiyaas 7:20Modern Bible↗Share↗Ati akkuma bara durii abbootii keenyaaf kakatte sana Yaaqoobiif amanamaa taata; Abrahaamittis jaalala ni argisiifta.
JECHOOTA IBROOTA⚑ H2617 chesed — Araara
ATI ARAARA SANA ABIRAAHAAMIIF NI FIIDA = KAN BARA DURII ABBOOTII KEENYAAF KAKATAME.
6.Luqaas 1:72Modern Bible↗Share↗araara abbootii keenyaaf waadaa gale sana raawwachuudhaaf, kakuu isaa qulqulluu
JECHOOTA AFAAN GIRIIKII⚑ G1656 eleos — Araara
araara abbootii keenyaaf waadaa gale sana raawwachuudhaaf → kakuu isaa qulqulluu.
(Yaada koo dhuunfaa — araarri bara durii kaasee kakatame sun araara Kiristoos yeroo dhufetti raawwatame dha. Kun araara kakuu ti, dubbiitti hafuu malee eegame.)
CUFA
Faarfannaa 103:17Modern Bible↗Share↗Jaalalli Waaqayyoo garuu bara baraa hamma bara baraatti warra isa sodaatan wajjin ni jiraata; qajeelummaan isaa immoo ijoollee ijoollee isaaniitti darba;
JECHOOTA IBROOTA⚑ H2617 chesed — Araara
Jaalalli Waaqayyoo garuu bara baraa hamma bara baraatti warra isa sodaatan wajjin ni jiraata.
Faarfannaa 23:6Modern Bible↗Share↗Dhugumaan gaarummaan keetii fi araarri kee, bara jireenya kootii hunda na duukaa buʼu; anis bara baraan, mana Waaqayyoo keessa nan jiraadha.
JECHOOTA IBROOTA⚑ H2617 chesed — Araara
Dhugumaan gaarummaan keetii fi araarri kee, bara jireenya kootii hunda na duukaa buʼu → anis bara baraan, mana Waaqayyoo keessa nan jiraadha.
(Yaada koo dhuunfaa — qorannichi guutuun sararra tokkotti kunooti: Waaqayyo yeroo maqaa isaa himu, waan biraa dubbachuu dura RAHMATA GUUTUU DHA jedhe; wanti hunduu ergasii dhufe jecha jalqabaa sanaa kan hojiitti hiikame. Rahmatni Waaqayyoo yaada dhufee darbu miti. Ganama ganama haaraa dha; samii lafa irratti ol ta’e caalaa ol aanaa dha; cubbuus akkuma bahaan lixaa irraa fagaatu sana irraa fageessa. Waaqni akkasitti rahmataan guutame namicha uume irraa waan tokko qofa gaafata — waan inni jaallatu jaallachuu, obboleessa isaattis waan sana mul’isuu. Yeroo namni yakka qabu cubbuu isaa haguuguu didee himatu, ol baanaan utuu hin ta’in booyichaan gara isaa dhufu, rahmatni isa qunnama — balbalattis isa hin dhiisu. Bara jireenya isaa guutuu isa duukaa bu’ee, hanga mana Waaqayyootti isa deebisutti isa hordofa. Rahmatni bara baraa hanga bara baraatti jiraatu, nama jalqabe sana utuu hin xumurin hin dhaabbatu.)
JECHOOTA AFAAN GIRIIKII
These are the keywords for this study. Tap any dotted word in the verses above to see its meaning here.
“Araara” — G1656 eleos — garaa laafina, araara — gaarummaa gara nama dhiphateef gadi bu'ee hojii hojjetu
Araarri Waaqayyoo yeroo hunda miira qofa miti; ni sochoosa — inni waadaa gala, ni raawwatama, ni argama, teessoo irrattis ni argama.
“araara qabaadhu” — G2433 hilaskomai — akka nama gara laafessu, araara buusuu — maatii jechootaa teessoo araaraa
Kadhaannaa qorattuu gibiraa guutuun jecha tokkicha kanarratti hidhata: inni bakka dhiigaatti isa qunnamuu kadhate — utuu qajeelfamee gadi buʼe.
“Araara” — G3628 oiktirmos — gara laafina, garaa laafuu — araara baay'ifamee heera baay'ee ta'e
Kun Yihuudotaa fi Namoota Ormaa akkamitti tuqa: araarri abbootii Israa'eliif kakatame fi araarri namni gibira walitti qabu kan tuffatamaa ta'ee iyyeef sun araara tokkicha (Luqaas 1:72; 18:13). Araarri takkumaa dhiigaan yookaan gatii namaatiin hin cufamne — namni cubbuu isaa himatee dhiisu araara argata (Fakkeenya 28:13).
Kun akkamitti sirratti hojjeta: karaa qaraxa walitti qabaa sanaa qabaachaa — hin ol baane, hin agarsiisne, garuu ni himanna. Cubbuu ati dhoksuu barbaaddu mul'isi, araarris waan ati mul'iste ni haguuga. Erga isaa argatteen booda immoo, mana kee gaheeti si duukaa bu'a.
Kun bara baraaf maal jechuu akka ta'e: gaarummaa fi arjummaan bara jireenya kanaa hunda si duukaa bu'u, karichis mana Waaqayyoo keessatti bara baraan dhuma (Faarfannaa 23:6). Arjummaan sun bara baraa hanga bara baraatti ta'a (Faarfannaa 103:17) — inni si hin dhiisu yookaan si dhaqqabsiisuu dura hin dhaabbatu.
Karaa Addaa: teessoo arjummaa kan itti araarri argamu (Ibroota 4:16) gara barcuma araaraa kan golgaa keessa jiruutti banama — kunis qorannoo Living It Out keessatti caalaatti hordofama (Baʼuu 25:17-22; Ibroota 9:5).