Biblia Elobi Nini Na Ntina Ya Malamu Na Mabe? — Kosala Yango Na Bomoi · Makomi ya KJV Na Mituya ya Strong
KOSALA YANGO NA BOMOI · BOTAMBOLI NA NZAMBE — KOTAMBOLA NA MABƆKƆ, KOTAMBOLA, KOPOTA MBANGU, KOSUKA
SEE MORE JESUS · wanttoseemore.com
Biblia Elobi Nini Na Ntina Ya Malamu Na Mabe? — Kosala Yango Na Bomoi · Makomi ya KJV Na Mituya ya Strong
KOSALA YANGO NA BOMOI · BOTAMBOLI NA NZAMBE — KOTAMBOLA NA MABƆKƆ, KOTAMBOLA, KOPOTA MBANGU, KOSUKA
Malamu na mabe — Malakisi ya Ntina ya Biblia
LILOBA YA EBANDELI
Malamu na mabe ezali kaka eloko ya koyeba te. Ezali nzela mpo na kotambola. Mwana ayekolaka kotambola te na mokolo moko: liboso akotambolaka na maboko na mabɔlɔng
MITUNA MISATO OYO BOYEKOLI OYO EKOYANOLA:
1. Ndenge nini moto ayebaka liboso kokesenisa malamu na mabe, mpe bososoli wana ebandaka wapi?
2. Moto asengeli kosala nini na bososoli wana esika ayekoli yango — ndenge nini akotambwisa yango mokolo na mokolo?
(Makanisi na ngai moko — mobembo nyonso ebandaka na esika ya nse, mpe oyo ebandaka kaka na ebandeli mpenza ya buku. Liboso ete mabe elobama, malamu esilaka koloba — mbala nsambo na mokapo moko. Bososoli ebandaka te na komeka mabe; ebandaka na komeka malamu oyo Nzambe asili kolakisa. Banda na nse, banda na moke, mpe banda.)
1.Ebandeli 1:4Biblia ya lelo↗Kabola↗Nzambe amonaki ete pole ezali malamu, akabolaki pole na molili.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu
Nzambe amonaki ete pole ezali malamu --> akabolaki pole na molili.
(Makanisi na ngai moko — awa nde ekomotuka koluka bolamu: ezali te na mobeko ya kolanda, kasi na mokano ya moto moko oyo alobelaki oyo asalaki. Liboso ya koyebisa moto asengeli kopona bolamu, Nzambe asili kopesa yango nkombo, mpe apesaki yango nkombo malamu.)
3.Banzembo 34:9 (KJV 34:8)Biblia ya lelo↗Kabola↗Bomeka elengi mpe botala ndenge nini Yawe azali malamu; Esengo na moto oyo azwaka Yawe lokola ebombamelo na ye!
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu
Bomeka elengi mpe botala ndenge nini Yawe azali malamu --> Esengo na moto oyo azwaka Yawe lokola ebombamelo na ye.
4.Banzembo 119:68Biblia ya lelo↗Kabola↗Ozali malamu mpe osalaka makambo ya malamu; teya ngai mitindo na Yo!
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H3190 yatab · ⚑ H2896 towb — Malamu
(Makanisi na ngai ya moko — malamu ezali kaka liloba te oyo Nzambe alobaka; ezali oyo azali, mpe oyo asalaka. Komeka ete Nkolo azali malamu ezali ebandeli ya lolenge ya sika ya kosambisa biloko nyonso mosusu oyo ebengami malamu to mabe.)
5.Ebandeli 3:22Biblia ya lelo↗Kabola↗Yawe Nzambe alobaki: «Tala, moto akomi lokola moko kati na biso mpo na koyeba malamu mpe mabe. Sik’oyo, esengeli te kopesa ye nzela ya kotia loboko na ye mpo na kozwa lisusu mbuma ya nzete ya bomoi mpe kolia yango, noki te awumela libela na bomoi.»
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H3045 yada — koyeba
MOTO AKOMI LOKOLA MOKO NA BISO, MPO NA KOYEBA MALAMU NA MABE --> NOKI ASIMBA MBUMA YA NZETE YA BOMOI TE.
(Makanisi na ngai moko — tala ntina oyo bosikoli oyo esengeli sasaipi koyekolama na esika ya kozala na yango pamba. Moto asembolaki loboko mpo na koyeba malamu na mabe na ye moko, mosika na Nzambe, mpe boyebi oyo azwaki elekaki bozwi oyo akokaki komema. Banda mokolo wana, koyeba kokabola malamu na mabe na lolenge ya sembo esengeli lisusu kozwama, kasi ekokaki te kokanisama pamba.)
6.Deteronomi 30:19Biblia ya lelo↗Kabola↗Na mokolo ya lelo, nazwi likolo mpe se lokola batatoli mpo na yo: nasili kotia liboso na yo bomoi mpe kufa, mapamboli mpe bilakeli mabe. Sik’oyo, pona bomoi mpo ete yo mpe bana na yo bozala na bomoi.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H977 bachar — pona
BOMOI MPE KUFA BATIAMI LIBOSO NA YO --> YANGO WANA, PONA BOMOI.
7.1 Bakonzi 3:9Biblia ya lelo↗Kabola↗Boye, pesa na mowumbu na Yo motema ya mayele mpo na kokamba bato na Yo mpe kososola malamu mpe mabe. Pamba te, nani akolonga kokamba ebele ya bato na Yo oyo?
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H2896 towb — Malamu · ⚑ H995 bin
MOTEMA YA BOSOSOLI --> MPO NA KOKESENISA MALAMU NA MABE.
(Makanisi na ngai moko — Salomo alobaki te ete azalaki na bososoli wana liboso; asengaki yango epai ya Nzambe. Koluka bokeseni kati na malamu mpe mabe ebandaka ndenge moko mpo na moto nyonso: ezali na kondima ya bososoli na ye moko te, kasi na kosenga.)
8.Ezayi 7:15Biblia ya lelo↗Kabola↗Mwana yango akomela kaka miliki mpe mafuta ya nzoyi kino tango akoyeba koboya mabe mpe kopona bolamu.
9.Ba-Ebre 5:12Biblia ya lelo↗Kabola↗Bosengelaki wuta kala kokoma balakisi; kasi kino sik’oyo, bozali kaka na posa ete moto ateya bino makambo ya ebandeli ya Liloba na Nzambe. Bokomi kutu na posa ya miliki, kasi ya bilei ya makasi te. (13) Nzokande, moto nyonso oyo atikalaka kaka na miliki azali mwana moke mpe ayebi te liloba oyo eteyaka bosembo.
BOKOMI KUTU NA POSA YA MILIKI, KASI YA BILEI YA MAKASI TE --> MOTO NYONSO OYO AMELAKA MILIKI AYEBI TE LILOBA YA BOSEMBO, MPO AZALI KAKA MWANA MOKE.
(Makanisi na ngai — oyo ezali ebandeli mpo na moto nyonso na bomoi: mwana moke oyo azali kaka na miliki, ayebi te koyeba bolamu na mabe, mpe soni ezali te na yango. Soni ezali kaka soki afandi wana. Bososoli ezwamaka, kasi ezwamaka na mbala moko te.)
10.Masese 2:3Biblia ya lelo↗Kabola↗soki obeleli mayele mpe ogangi epai ya bososoli; (4) soki oluki yango penza ndenge balukaka palata to bomengo oyo ebombama, (5) okososola solo soki kotosa Yawe elakisi nini mpe okozwa boyebi ya Nzambe.
GANGA MPO NA BOYEBI + LUKA YE LOKOLA BOMENGO EBOMBAMI --> ZWA BOYEBI YA NZAMBE.
2. KOTAMBOLA — LIKAMBO YA KOSALA NA YANGO NA NTANGO OZALI NA YANGO
(Makanisi na ngai ya moko — mwana azali sikoyo na makolo na ye, mpe kotambola elingi koloba kosala boponi mokolo na mokolo, kasi te mbala moko. Testama ya Kala ebengaka likambo oyo koboya mabe mpe kopona malamu, mbala na mbala, na bikateli ya mike ya mokolo ya momesano. Tala mbala boni maloba oyo mibale ezongelamaka: longwa na mabe, mpe sala malamu.)
1.Banzembo 34:15 (KJV 34:14)Biblia ya lelo↗Kabola↗Zala mosika na mabe mpe sala bolamu, luka kimia mpe koba na yango.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu · ⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H5493 sur — likolo
KIMA MABE + SALA MALAMU --> LUKA KIMIA, MPE LANDA YANGO.
2.Amosi 5:14Biblia ya lelo↗Kabola↗Bolukaka kosala bolamu, kasi mabe te, mpo ete bokoka kobika. Boye, Yawe Nzambe, Mokonzi ya mampinga, akozala elongo na bino, ndenge kaka bozali koloba yango. (15) Boyinaka kosala mabe, kasi bolingaka nde kosala bolamu; bolukaka bosembo tango bozali kosambisa. Tango mosusu Yawe, Mokonzi ya mampinga, akoyokela ndambo ya bato oyo bamikomisaki mbindo te mawa kati na libota ya Jozefi.
LUKA MALAMU, KASI MABE TE --> YINA MABE, MPE LINGA MALAMU.
3.Masese 3:7Biblia ya lelo↗Kabola↗Tika ete omimonaka te moto ya bwanya na miso na yo moko; tosa Yawe mpe longwa na mabe.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H5493 sur — likolo · ⚑ H3372 yare — Bobangi · ⚑ H2450 chakam
KOMIMONA MAYELE TE NA MISO NA YO MOKO --> KOBANGA YAWE + KOLONGWA NA MABE.
4.Masese 8:13Biblia ya lelo↗Kabola↗Kotosa Yawe ezali koyina mabe. Nayinaka lolendo, lofundu, nzela ya masumu mpe monoko ya lokuta.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H8130 sane
BOBANGI YAWE = KOYINA MABE.
(Makanisi na ngai moko — kotambola na malamu ezali te ekateli moko kaka; ezali kobanga Nkolo oyo ekobaka koyina biloko ndenge moko, mokolo na mokolo, na bisika ya momesano: lolendo, ezaleli ya lofundu, monoko ya lofundu. Eloko moko te na kotambola ezali ya kokamwisa. Ezali nzela oyo ebatelami.)
5.Yobo 28:28Biblia ya lelo↗Kabola↗Bongo alobaki na moto: «Kotosa Nkolo, yango nde bwanya! Koboya mabe, yango nde mayele!»
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H998 binah · ⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H5493 sur — likolo
BOBANGI NKOLO = BWANYA + KOKABWANA NA MABE = BOYEBI.
6.Ezayi 1:16Biblia ya lelo↗Kabola↗Bomisukola mpe bomipetola, bolongola misala mabe na bino na miso na Ngai! Botika kosala mabe! (17) Boyekola nde kosala malamu, boluka bosembo, bosunga moto oyo bazali konyokola, bobundela mwana etike, bokotela mwasi oyo akufisa mobali!
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H3190 yatab · ⚑ H3925 lamad · ⚑ H2308 chadal · ⚑ H7451 ra — mabe
(Makanisi na ngai moko — talá molongo: sukola liboso, na nsima kotika, na nsima koyekola. Kotambola ezali kaka te kotelemisa mabe; ezali mpe koyekola bizaleli ya sika ya malamu — bosembo mpo na banyokolami, kobatela mwana etike na mwasi akufela mobali. Kotambola ezali na mabɔkɔ mpe na makolo, kaka te motema oyo eyebi likambo te.)
7.Masese 17:13Biblia ya lelo↗Kabola↗Pasi etikaka ata moke te ndako ya moto oyo azongisaka mabe mpo na malamu.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu · ⚑ H7451 ra — mabe
MOTO OYO AZONGISAKA MABE MPO NA BOLAMU --> MABE EKOLONGWA TE NA NDAKO NA YE.
8.1 Batesalonika 5:21Biblia ya lelo↗Kabola↗kasi bomekaka nyonso na mozindo mpe bosimba oyo ezali malamu. (22) Boboyaka mabe ya lolenge nyonso.
(Makanisi na ngai — "prove" ezali dokimazo (G1381, komeka), komeka eloko lokola bamekaka ebende na móto. Kotambola na bolamu ezali komeka ya mokolo na mokolo, ezali mokano moko te ya mbala moko: meka yango, na nsima simba yango, mpe kende mosika ata na oyo ezali kaka lolenge ya mabe.)
9.Matayo 5:16Biblia ya lelo↗Kabola↗Yango wana, tika ete pole na bino engenga liboso ya bato, mpo ete bamona misala malamu na bino mpe bakumisa Tata na bino oyo azali kati na Likolo.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G2041 ergon · ⚑ G2570 kalos — Malamu
TIKA MWINDA NA YO ENGENGA BONGO --> BAMONA MISALA NA YO YA MALAMU + BAKUMISA TATA NA YO.
10.Bagalatia 6:9Biblia ya lelo↗Kabola↗Tosalaka bolamu; tolembisa nzoto na biso te mpo na yango, pamba te tokobuka mbuma na tango oyo esengeli soki toyiki mpiko. (10) Boye, lokola tozali nanu na tango, tosalaka bolamu mpo na bato nyonso, mpe mingi-mingi mpo na libota ya bandimi.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G18 agathos — Malamu · ⚑ G2570 kalos — Malamu
TOLEMBISA NZOTO TE MPO NA KOSALA BOLAMU --> SOKI TOZWI NZELA, TOSALELA BATO NYONSO BOLAMU.
11.Barome 2:7Biblia ya lelo↗Kabola↗bomoi ya seko epai ya moto oyo, na nzela ya molende na ye ya kosala malamu, alukaka nkembo, lokumu mpe makambo oyo ebebaka te; (8) kasi kanda mpe kanda makasi epai ya moto oyo, na nzela ya botomboki na ye, aboyaka solo mpe asepelaka na mabe. (9) Minyoko mpe mitungisi ezali kozela moto nyonso oyo asalaka mabe: liboso, Moyuda, mpe sima, Mogreki. (10) Kasi nkembo, lokumu mpe kimia ezali kozela moto nyonso oyo asalaka bolamu: liboso, Moyuda, mpe sima, Mogreki;
KOKANGA MOTEMA NA KOSALA MALAMU --> NKEMBO, LIKUMU, MPE KIMIA, EPAI YA MOTO NYONSO OYO ASALAKA MALAMU.
12.Matayo 19:17Biblia ya lelo↗Kabola↗Yesu azongisaki: — Mpo na nini ozali kotuna Ngai na tina na oyo ezali malamu? Moko kaka azali malamu. Soki olingi kokota kati na bomoi, tosa mibeko.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G18 agathos — Malamu
MOKO KASI AZALI MALAMU = NZAMBE.
(Makanisi na ngai — kotambola na malamu ekobongwana ata moke te na kokanisa ete moto akómi liunda ya yango. Moto moko te azali malamu, longola kaka Moko, Nzambe ye moko. Oyo moto atambolaka na kati na yango, Moto mosusu apesaki ye yango liboso.)
13.Luka 6:45Biblia ya lelo↗Kabola↗Moto malamu abimisaka bolamu kowuta na makambo malamu oyo etondi kati na motema na ye, mpe moto mabe abimisaka mabe kowuta na makambo mabe oyo etondi kati na motema na ye. Pamba te monoko elobaka kolanda makambo oyo etondi kati na motema.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe · ⚑ G2344 thesauros · ⚑ G18 agathos — Malamu
LONGWA NA BOZWI YA MALAMU YA MOTEMA NA YE --> OYO EZALI MALAMU + MPO NA BOTONDI YA MOTEMA, MONOKO NA YE ELOBAKA.
14.Barome 7:19Biblia ya lelo↗Kabola↗Nasalaka te bolamu oyo nalingaka kosala, kasi nasalaka nde mabe oyo naboyaka kosala. (20) Soki sik’oyo nasali makambo oyo naboyaka kosala, ezali lisusu ngai te moto nasali yango, kasi ezali nde lisumu oyo evandaka kati na ngai. (21) Boye, namonaka mobeko oyo kosala kati na ngai: soki nalingi kosala bolamu, ezali mabe kaka nde nakosala.
Nasalaka te bolamu oyo nalingaka kosala + soki nalingi kosala bolamu, ezali mabe kaka nde nakosala.
(Makanisi na ngai moko — kotambola ezalaka ntango nyonso pete te, ata mpo na moto oyo alingi mpenza kosala malamu. Polo alobeli etumba wana kaka kati na ye moko. Kotambola yango eboyaka te ete etumba wana ezali, kasi ekobaka kopona malamu atako etumba yango ezali.)
15.Masese 1:33Biblia ya lelo↗Kabola↗kasi moto oyo ayokaka Ngai akovanda na kimia mpe akobanga mabe moko te.»
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H8085 shama — koyoka
OYO AZALI KOYOKA = KOFANDA NA KIMIA + KOZALA NA BOBANGI TE LIBOSO YA MABE.
(Makanisi na ngai ya moko — oyo ezali elaka epesameli na moto nyonso oyo akobi kotambola na nzela oyo: bomoi ya kimia, ya libiki, mpe ya kimia mosika na bobangi oyo eyaki liboso mpenza na motema ya moto na elanga.)
3. KOPOTA MOBEMBO — KOKABA YANGO LOKOLA SODA NA MOMPINGA YA NZAMBE
(Makanisi na ngai moko — sikoyo kotambola ekómi etumba, mpe mabe ezali lisusu te kaka bopono kati na motema moko; ezali na mokano mpe na nkombo etelemeli — Mobe. Soda abundisaka likanisi te; abundisaka monguna. Pesá nzoto na yo mobimba epai ya Nzambe, mpe tiká ete bolamu ezala ebundeli.)
1.Barome 6:13Biblia ya lelo↗Kabola↗Bokaba biteni ya banzoto na bino te na lisumu lokola bisalelo mpo na mabe, kasi bomikaba bino moko epai na Nzambe lokola bato oyo basekwa kati na bakufi mpe bazali na bomoi; mpe bokabela Ye biteni ya banzoto na bino lokola bisalelo mpo na bosembo.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3936 paristemi
MIPESA MOKO EPAI YA NZAMBE + BITEYA NA BINO LOKOLA BISALELI YA BOSEMBO EPAI YA NZAMBE.
2.Matayo 6:13Biblia ya lelo↗Kabola↗komema biso na komekama te, kasi kangola biso longwa na misala ya Satana; [pamba te bokonzi, nguya mpe nkembo ezali ya Yo seko na seko.] ›
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe · ⚑ G4506 rhuomai
KOTIKA BISO TE TOKOTA NA KOMEKAMA --> BIKISA BISO NA MABE.
3.Yoane 17:15Biblia ya lelo↗Kabola↗Nazali kosenga na Yo te ete olongola bango kati na mokili, kasi nde obatela bango liboso ya Satana.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe
TE OYA LONGWA NA MOKILI TE --> BÓBATELA BANGO NA MABE.
4.1 Yoane 5:19Biblia ya lelo↗Kabola↗Toyebi ete tozali bana na Nzambe, mpe ete mokili mobimba ezali na se ya bokonzi ya Satana.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe
TOZALI BA NZAMBE + MOKILI MOBIMBA EZALI NA KATI YA MABE.
5.Matayo 13:19Biblia ya lelo↗Kabola↗Soki moto ayoki Liloba na tina na Bokonzi ya Likolo mpe asosoli yango te, Satana ayaka kolongola oyo elonamaka kati na motema ya moto yango. Yango nde ndimbola ya nkona oyo ekweyi pembeni ya nzela. (20) Nkona oyo ekweyi na mabele etonda na mabanga ezali moto oyo ayoki Liloba mpe ayambi yango mbala moko na esengo. (21) Kasi mpo ete azwi nanu misisa te kati na kondima, akowumela kaka mpo na mwa tango moke. Soki kaka, likolo ya Liloba, pasi to minyoko ekweyeli ye, asundoli mbala moko kondima na ye. (22) Nkona oyo ekweyi kati na banzube ezali moto oyo ayoki Liloba, kasi baposa mabe ya mokili mpe lokoso ya bomengo efini-fini Liloba kati na ye. Boye akotikala mpe kobota bambuma te. (23) Nkona oyo ekweyi na mabele ya malamu ezali moto oyo ayoki Liloba mpe asosoli yango malamu; bongo akobota bambuma: epai ya moko, bambuma ekoki komonana nkama moko; epai ya mosusu, bambuma tuku motoba; mpe epai ya mosusu lisusu, bambuma tuku misato. (24) Yesu ayebisaki bango lisese mosusu: «Bokonzi ya Likolo ekokani na moto oyo alonaki nkona ya malamu kati na elanga na ye. (25) Wana bato nyonso balalaki pongi, monguna na ye ayaki, alonaki matiti mabe kati na elanga na ye ya ble mpe akendeki. (26) Tango ble ebandaki kobota mpe kobimisa mito ya bambuma, matiti mabe mpe ekolaki. (27) Basali ya nkolo elanga bayaki mpe balobaki: ‹ Mokonzi; boni, olonaki te nkona ya malamu kati na elanga na yo? Bongo matiti mabe oyo, ewuti wapi? › (28) Nkolo elanga azongisaki: ‹ Ezali monguna nde asali bongo! › Basali batunaki lisusu: ‹ Olingi tokende kopikola yango? › (29) Nkolo elanga azongisaki: ‹ Bokende te! Pamba te wana bokobanda kolongola matiti mabe, bokoki mpe kopikola ble elongo na yango. (30) Botika nyonso mibale ekola esika moko kino na tango ya kobuka bambuma. Ezali na tango wana nde nakoloba na bato oyo babukaka bambuma: Bolongola liboso matiti mabe, bokanga yango maboke-maboke mpe botumba yango; kasi bobuka ble mpe botia yango na ebombelo na Ngai ya bambuma. ›» (31) Yesu ayebisaki bango lisese mosusu: «Bokonzi ya Likolo ekokani na nkona ya mutarde oyo moto moko azwaki mpe alonaki kati na elanga na ye. (32) Nkona yango eleki bankona nyonso na moke; kasi soki ekoli, elekaka bandunda nyonso ya elanga na molayi mpe ekomaka monene; ebimisaka bitape minene oyo esalaka ete bandeke ya likolo etonga zala na yango na bitape na yango.» (33) Yesu ayebisaki bango lisese mosusu: «Bokonzi ya Likolo ekokani na levire oyo mwasi azwaki mpe asangisaki kati na bakilo pene tuku mibale na sambo ya farine, kino nyonso evimbaki.» (34) Yesu azalaki kosalela masese mpo na koloba makambo wana nyonso epai ya ebele ya bato; mpe na tango nyonso oyo azalaki koloba na bango, azangaki te kosalela masese. (35) Ezalaki ndenge wana nde maloba ya mosakoli ekokisamaki: «Nakofungola monoko mpo na koyebisa bango makambo na masese, nakosakola makambo oyo ebombama wuta na ebandeli ya mokili.» (36) Bongo Yesu atikaki ebele ya bato mpe akotaki na ndako. Bayekoli na Ye bayaki epai na Ye mpe batunaki Ye: — Pesa biso ndimbola ya lisese ya matiti mabe kati na elanga. (37) Yesu azongisaki: — Moloni nkona ya malamu, ezali Mwana na Moto. (38) Elanga ezali mokili, nkona ya malamu ezali bana ya Bokonzi ya Likolo, mpe matiti mabe ezali bana ya Satana;
BONGO MOTO MABE AYEI --> NKONA YA MALAMU = BANA YA BOKONZI + MATITI MABE = BANA YA MOTO MABE.
(Makanisi na ngai ya moko — monguna ya etumba oyo azali na nkombo mpe na mwango: moto mabe, poneros (G4190, mabe, oyo ezali na mokano kati na yango). Amekaka kaka te, kasi abotolaka, mpe alonaka biloko ya lokuta kati na elanga wana moko esika nkona ya malamu ezali kokola. Kopota mbangu na momekano oyo elingi ete otala malamu-malamu, kasi te kaka na motema na yo moko.)
6.Matayo 6:22Biblia ya lelo↗Kabola↗Miso ezali lokola mwinda ya nzoto. Soki miso na yo ezali malamu, nzoto na yo mobimba mpe ekozala kati na pole. (23) Kasi soki miso na yo ekufi, nzoto na yo mobimba mpe ekozala kati na molili. Bongo soki pole oyo ezali kati na yo ekomi molili, molili yango ekozala makasi penza.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe · ⚑ G573 haplous
LISO NA YO SÉ MOKO --> NZOTO NA YO MOBIMBA ETONDI NA POTO + LISO NA YO EBE --> ETONDI NA MOLILI.
7.Matayo 12:35Biblia ya lelo↗Kabola↗moto malamu alobaka makambo ya malamu kowuta na motema malamu na ye, mpe moto mabe alobaka makambo ya mabe kowuta na motema mabe na ye.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe · ⚑ G2344 thesauros · ⚑ G18 agathos — Malamu
MOTO MALAMU UTA NA EBOMBAMELO YA MALAMU --> BILOKO YA MALAMU + MOTO MABE UTA NA EBOMBAMELO YA MABE --> BILOKO YA MABE.
8.Ba-Efeso 6:16Biblia ya lelo↗Kabola↗Na likolo na nyonso, bobakisaka kondima lokola nguba oyo bokoboma na yango moto ya makonga nyonso oyo Satana akobwakaka.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe
NGUBA YA KONDIMA --> KOKANISA MAKONGA NYONSO YA MÓTÔ YA MOTO MABE.
9.1 Yoane 2:14Biblia ya lelo↗Kabola↗Bana, nakomeli bino mpo ete boyebi Tata. Batata, nakomeli bino mpo ete boyebi Ye oyo azala wuta na ebandeli. Bilenge, nakomeli bino mpo ete bozali makasi, Liloba na Nzambe ezali kowumela kati na bino, mpe bolongaki Satana.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4190 poneros — mabe · ⚑ G3528 nikao — Kolonga
BINO BOZALI BANGUYA + LILOBA YA NZAMBE EFANDI NA KATI NA BINO --> BOLONGI MOTO MOBE.
(Makanisi na ngai — nguba mpe liloba bazali kosala mosala moko na bangambo mibale: nguba ezali kokanga oyo babwakeli yo, mpe liloba oyo evandi na kati na yo ezali oyo epesaka moto makasi mpo ye akoka kosimba nguba wana liboso na nyonso. Moko te kati na yango ezali ya kopona to kotika kati na etumba oyo.)
10.Misala ya Bantoma 10:38Biblia ya lelo↗Kabola↗ndenge nini Nzambe atondisaki Yesu ya Nazareti na Molimo Mosantu mpe na nguya, mpe ndenge nini atambolaki bipai na bipai mpo na kosala bolamu mpe kobikisa bato nyonso oyo bazalaki na se ya nguya ya Satana, pamba te Nzambe azalaki elongo na Ye. (39) Biso, tozali batatoli ya makambo nyonso oyo Yesu asalaki kati na mokili ya Bayuda mpe kati na Yelusalemi. Babomaki Ye mpe babakaki Ye na ekulusu,
AZALAKI KOTAMBOLA KOSALAKA BOLAMU, KOBIKISAKA BATO NYONSO OYO BAZALAKI NA SE YA BOKONZI YA ZABOLO --> OYO BANGO BABOMAKI MPE BADIEMBIKAKI YE NA NZETE.
11.Luka 23:41Biblia ya lelo↗Kabola↗Biso, tozwi penza etumbu na ndenge ya bosembo, pamba te tozali kozwa mbano ya misala mabe na biso; kasi tata oyo asali ata mabe moko te.
12.1 Petelo 2:23Biblia ya lelo↗Kabola↗Tango bazalaki kofinga Ye, azalaki kozongisa na mafinga te. Tango bazalaki komonisa Ye pasi, azalaki kokanela bato te, kasi azalaki kaka komitika na maboko ya Nzambe, Mosambisi ya sembo.
TANGO BAFINGAKI YE, AZONGISAKI FINGA TE --> AMIKABAKI EPAI YA OYO ASAMBISAKA NA BOSEMBO.
(Makanisi na ngai moko — oyo ezali ndenge kopota mbangu ekomonana soki etumba ekómi ya moto na moto: ezali té kimya oyo ewuti na bolembu, kasi ezali kokaba na nko oyo eyokani mpo na kotika likambo mobimba na maboko ya moto oyo asambisaka na bosembo. Wana yango kobundi lokola soda, kasi ezali kokweisama te.)
13.Matayo 5:44Biblia ya lelo↗Kabola↗Kasi Ngai, nazali koloba na bino: Bolingaka banguna na bino mpe bosambelaka mpo na bato oyo banyokolaka bino. (45) Na ndenge wana nde bokozala bana ya Tata na bino, oyo azali kati na Likolo, pamba te abimisaka moyi mpo na bato malamu mpe mpo na bato mabe, mpe anokisaka mvula mpo na bato ya sembo mpe mpo na bato oyo bazali sembo te.
LINGA BANGUNA NA YO + SALA MALAMU EPAI YA BAOYO BAYINAKI YO --> APESAKI MOI NA YE ETANA LIKOLO YA BABE MPE LIKOLO YA BALAMU.
14.1 Petelo 3:9Biblia ya lelo↗Kabola↗Bozongisaka te mabe na mabe to mafinga na mafinga, kasi bozongisaka mabe na mapamboli; pamba te Nzambe abengaki bino na kopambola mpo ete bino mpe boyamba mapamboli lokola libula na bino. (10) Solo, moto nyonso oyo azali na posa ya kolinga bomoi mpe kobika mikolo ya esengo asengeli kobatela lolemo na ye mosika na mabe, mpe bibebu na ye mosika na maloba ya lokuta;
KOZONGISA MABE NA MABE TE --> KASI KOPAMBOLA --> KOLINGA BOMOI MPE KOMONA MIKOLO YA MALAMU.
15.Ebandeli 50:20Biblia ya lelo↗Kabola↗Bino bokanisaki kosala ngai mabe, kasi Nzambe abongolaki yango bolamu mpo na kokokisa, ndenge ezali kosalema sik’oyo, lobiko ya bomoi ya bato ebele.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu · ⚑ H2803 chashab — Kokanisa mabe · ⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H2803 chashab — Kokanisa mabe
BINO BOKANISAKI MABE MPO NA NGAI + NZAMBE AKOMISAKI YANGO MALAMU --> MPO NA KOBIKISA BATO EBELE.
(Makanisi na ngai moko — chashab (H2803, kokanisa, kobongisa) ezali liloba kaka moko na bangambo mibale ya vɛrsɛ oyo: oyo bango bakanisaki, Nzambe mpe akanisaki. Kopota mbangu malamu na momekano oyo elingi koloba te ete mabe ekobwakelama yo te. Elingi koloba kondimela ete Nzambe kaka moko oyo atikaki bandeko ya Yosefe basala likambo yango akoki kobongola ata mabe wana mpo na kobikisa bomoi ya bato mingi.)
16.Barome 8:28Biblia ya lelo↗Kabola↗Mpe toyebi malamu ete kati na makambo nyonso, Nzambe asalaka mpo na bolamu ya bato oyo balingaka Ye, ba-oyo babengama kolanda mabongisi na Ye.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G18 agathos — Malamu
MAKAMBO NYONSO ESALAKA ELONGO MPO NA BOLAMU EPAI YA BATO OYO BALINGAKA NZAMBE.
17.Barome 12:21Biblia ya lelo↗Kabola↗Kotika te ete mabe elonga na yo, kasi lukaka nde kolonga mabe na nzela ya kosala bolamu.
Kotika te ete mabe elonga na yo --> kasi lukaka nde kolonga mabe na nzela ya kosala bolamu.
(Makanisi na ngai ya moko — oyo ezali mobeko moko oyo ekokisi mobembo mobimba: kaka te kobika mabe, kasi kolonga yango, mpe ebundeli oyo elakisami ezali malamu. Nikao (G3528, kolonga) ezali liloba ya soda — kolonga, kozwa elanga ya etumba. Malamu ezali te eloko ya kopema na etumba oyo. Ebundaka.)
4. LISUSU YA MOBEMBO — MALAMU MPE MABE, MPE LILOBA, EZALI SEKO NA SEKO
(Makanisi na ngai ya moko — momekano nyonso ekosukaka, mpe oyo ekosukaka na kunda te, mpe na kosambisama kaka te. Ekosukaka na nzete, etelemi polele, mpe elaka moko oyo elimwaka te. Oyo akolonga akolia na yango.)
1.1 Yoane 3:8Biblia ya lelo↗Kabola↗Moto oyo amipesaka na masumu azali ya Satana, pamba te Satana asalaka masumu wuta na ebandeli. Nzokande Mwana na Nzambe ayaki penza mpo na kobebisa misala ya Satana.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G1228 diabolos · ⚑ G3089 luo
MWANA NA NZAMBE AYAKI PENZA --> MPO NA KOBEBISA MISALA YA SATANA.
2.2 Timote 3:12Biblia ya lelo↗Kabola↗Solo, bato nyonso oyo balingi kotambola na botosi kati na Yesu-Klisto bakonyokolama.
BATO NYONSO OYO BALINGI KOBIKA NA BOTOSI EPAI YA NZAMBE NA KATI YA YESU KRISTO --> BAKONYOKWAMA.
(Makanisi na ngai — nsuka ya momekano ezali kobombela te ete momekano ezalaki pete. Kosala malamu na mokili oyo ezali naino na likoki ya kosala mabe ememaka mokumba ya solo. Vɛrsɛ oyo etɛlɛmi awa mpo nsuka ezala kotángama lokola nde etumba yango ezwaki eloko te.)
3.1 Petelo 2:24Biblia ya lelo↗Kabola↗Kati na nzoto na Ye, amemaki masumu na biso kuna na ekulusu mpo ete tokoka kokufa na oyo etali masumu mpe tokoka kozala na bomoi mpo na bosembo. Ezali na nzela ya bapota na Ye nde bobikisamaki na bokono.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3586 xylon — nzete · ⚑ G399 anaphero
AMEMAKI MASUMU NA BISO KATI NA NZOTO NA YE KUNA NA EKULUSU --> TOKUFA NA OYO ETALI MASUMU, TOZALA NA BOMOI MPO NA BOSEMBO.
4.Emoniseli 2:10Biblia ya lelo↗Kabola↗Kobanga te pasi oyo osengeli komona. Tala, Satana akobwaka bato mingi kati na bino na boloko mpo na komeka bino mpe bokonyokwama mikolo zomi. Zala kaka sembo kati na kondima na yo kino na kufa, mpe Ngai nakopesa yo bomoi lokola motole ya elonga na yo.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G4735 stephanos
ZALA SEMBO KINO NA LIWA --> NAKOPESA YO ENKOTO YA BOMOI.
5.Banzembo 119:160Biblia ya lelo↗Kabola↗Moboko ya liloba na Yo ezali bosolo, mpe mibeko nyonso ya bosembo na Yo ezali mpo na libela.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ H5975 amad
Moboko ya liloba na Yo ezali bosolo --> mpe mibeko nyonso ya bosembo na Yo ezali mpo na libela.
(Makanisi na ngai moko — malamu mpe mabe ebéngamaki na ebandeli mpe na buku, mpe vɛrsɛ oyo elobi ete liloba oyo ebéngaki yango ezali solo banda na ebandeli, mpe bikateli na yango ekómaka mibɔsɔnɔ te. Eloko oyo Nzambe abéngaki malamu na Genɛse 1, azali kaka kobénga yango malamu.)
6.Emoniseli 2:7Biblia ya lelo↗Kabola↗Tika ete moto oyo azali na matoyi mpo na koyoka ayoka makambo oyo Molimo azali koloba na Mangomba! Moto oyo akolonga, nakopesa ye nzela ya kolia mbuma ya nzete ya bomoi, oyo ezali kati na Paradizo ya Nzambe.»
EPAI YA MOTO OYO ALONGI --> AKOLIA NA NZETE YA BOMOI OYO EZALI NA KATI YA PARADISO YA NZAMBE.
7.Emoniseli 21:4Biblia ya lelo↗Kabola↗Akopangusa mpinzoli nyonso na miso na bango. Kufa, matanga, kolela to pasi ekozala lisusu te, pamba te makambo ya kala esili koleka.»
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G2288 thanatos
KUFA EZALI LISUSU TE, MAWA MPE EZALI LISUSU TE --> BIYA YA KALA ELEKI.
8.Emoniseli 21:7Biblia ya lelo↗Kabola↗Yango nde ekozala libula ya moto oyo akolonga. Nakozala Nzambe na ye, mpe ye akozala mwana na Ngai.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3528 nikao — Kolonga
Yango nde ekozala libula ya moto oyo akolonga + Nakozala Nzambe na ye.
9.Emoniseli 22:1Biblia ya lelo↗Kabola↗Bongo anjelu alakisaki ngai ebale ya mayi ya bomoi; ezalaki kongenga lokola talatala mpe ezalaki kobima wuta na Kiti ya Bokonzi ya Nzambe mpe ya Mpate. (2) Ezalaki kotiola na kati-kati ya balabala monene ya engumba. Na esika oyo ebale ekabwanaki na biteni mibale, ezalaki na nzete ya bomoi oyo ebotaka bambuma mbala zomi na mibale na mobu, elingi koloba ete ebotaka bambuma sanza na sanza; mpe makasa na yango ebikisaka bikolo. (3) Elakeli mabe ekozala lisusu te. Kiti ya Bokonzi ya Nzambe mpe ya Mpate ekozala kati na engumba, mpe bawumbu na Ye bakosalela Ye.
EBALE YA PETWA YA MAYI YA BOMOI + NZETE YA BOMOI, NKASA MPO NA KOBIKISA BIKOLO --> ELAKELI MABE EKOZALA LISUSU TE.
(Makanisi na ngai ya moko — eloko oyo ekangamaki na nzete moko na Ebandeli efungwami na nzete mosusu awa, mpe bokeseni ezali mobimba: elakeli mabe ezali lisusu te. Esika ya suka ya boyekoli mobimba oyo ezali te esika oyo mabe efandi kaka na kotambwisama. Ezali esika oyo mabe elimwi mpenza, mobimba nyonso.)
10.Emoniseli 22:14Biblia ya lelo↗Kabola↗Esengo na bato oyo basukolaka bilamba na bango mpo na kozwa ndingisa ya kolia bambuma ya nzete ya bomoi mpe ya koleka na bikuke mpo na kokota na engumba.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3586 xylon — nzete
ESENGO NA BAOYO BAKOKISAKA MITINDO NA YE --> LOTOMO YA KOKÓMA NA NZETE YA BOMOI + KOKÓTA NA NZELA YA BIKUKE NA KATI YA ENGUMBA.
11.Banzembo 23:6Biblia ya lelo↗Kabola↗Solo, na mikolo nyonso ya bomoi na ngai, esengo mpe bolingo na Yo ekobanda kolanda ngai; mpe nakovanda kati na Tempelo ya Yawe kino suka ya bomoi na ngai.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H2896 towb — Malamu
Solo, na mikolo nyonso ya bomoi na ngai --> mpe nakovanda kati na Tempelo ya Yawe kino suka ya bomoi na ngai.
12.Jake 1:17Biblia ya lelo↗Kabola↗bolamu nyonso mpe likabo nyonso ya kitoko ewutaka kaka na Likolo, epai ya Tata ya pole, oyo, kati na Ye, molili ezalaka te, mpe abongwanaka te.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G18 agathos — Malamu
LIKABO NYONSO YA MALAMU MPE LIKABO NYONSO YA KOKOKA = EWUTAKI EPAI YA LIKOLO, EPAI YA TATA YA MINDA.
(Makanisi na ngai ya moko — mobembo mobimbo ebandaki na bolamu ya Nzambe moko — amonaki ete ezalaki malamu — mpe esukisaka mpe ndenge moko: likabo nyonso ya malamu ekitaka wuta epai na ye, Tata ya miinda, oyo abongwanaka te. Bolamu ezalaki ya ye banda ebandeli, mpe ezali ya ye kino suka te.)
MONOKO YA BATO MIBALE — YINA MABE, LINGA MALAMU
Banzembo 97:10Biblia ya lelo↗Kabola↗Bino bato oyo bolingaka Yawe, boyina mabe! Yawe abatelaka bomoi ya bayengebene na Ye mpe akangolaka bango na maboko ya bato mabe.
MAKAMBO YA NTINA YA EBREU⚑ H8104 shamar · ⚑ H7451 ra — mabe · ⚑ H8130 sane · ⚑ H157 ahab
BINO OYO BOLINGAKA NKOLO, BOYINA MABE --> ABATELAKA MILIMO YA BASANTU NA YE.
Barome 12:9Biblia ya lelo↗Kabola↗Tika ete bolingo ezalaka na lokuta te! Boyinaka makambo mabe, bokangamaka makasi na makambo malamu.
Boyinaka makambo mabe + bokangamaka makasi na makambo malamu.
2 Bakolinto 13:1Biblia ya lelo↗Kabola↗Ekozala mbala na ngai ya misato ya koya epai na bino. Bosolo ya likambo nyonso endimamaka na litatoli ya bato mibale to misato.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3144 martus
Bosolo ya likambo nyonso endimamaka na litatoli ya bato mibale to misato.
(Makanisi na ngai ya moko — nzembo mpe mokanda, boyokani ya kala mpe ya sika, mpe mongongo moko kati na yango nyonso: koyina mabe, mpe kokangama na malamu. Na monoko ya batatoli mibale to misato, liloba oyo elendisami na ntembe te.)
ELILINGI MPE KOKOKISAMA
13.Deteronomi 21:22Biblia ya lelo↗Kabola↗Soki moto asali mabe oyo esengi ete bapesa ye etumbu ya kufa, bongo badiembiki nzoto na ye na nzete, (23) ebembe na ye ekowumela te butu mobimba na nzete wana; bosengeli kokunda yango kaka na mokolo wana, pamba te moto nyonso oyo badiembiki na nzete azali na se ya bilakeli mabe ya Nzambe. Bosengeli te kokomisa mbindo mokili oyo Yawe, Nzambe na bino, apesi bino lokola libula.
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ H7045 qelalah · ⚑ H6086 ets
MOTO OYO ADIEMBIKI NA NZETE = ALAKELAMI MABE NA NZAMBE.
14.Bagalatia 3:13Biblia ya lelo↗Kabola↗Klisto akangolaki biso na bilakeli mabe ya Mobeko, pamba te akomaki elakeli mabe na esika na biso. Ekomama: «Alakelama mabe, moto nyonso oyo badiembiki na nzete.»
MALOBA YA NTINA YA GRIKI⚑ G3586 xylon — nzete · ⚑ G2671 katara
KRISTO ASIKOLI BISO --> AKOMISAMI ELAKELI MPO NA BISO --> ALAKELAMI MOTO NYONSO OYO ADIAMBAMI NA NZETE.
(Makanisi na ngai ya moko — mobeko ebengaki nzete ete ezali esika ya bilakeli mabe. Klisto akimaki te nzete wana; badiembikaki ye likolo na yango, mpe amikómisaki ye moko elakeli mabe, mpo ete elakeli mabe ekoka kosuka wana esika ya kokoba kopalangana. Nzete oyo liboso ezalaki kaka kolakisa etumbu, ekómi, na kati na ye, ezibeli oyo ekei na nzete ya bomoi.)
KOSUKISA
1 Yoane 2:17Biblia ya lelo↗Kabola↗Mokili mpe baposa na yango ezali koleka, kasi moto oyo asalaka mokano ya Nzambe awumelaka tango nyonso.
MOKILI EZALI KOLEKA -->OYO AZALI KOSALA MOKANO YA NZAMBE AZALI KOWUMELA SEKO NA SEKO.
Barome 16:20Biblia ya lelo↗Kabola↗Etikali moke, Nzambe ya kimia akonyata-nyata Satana na se ya matambe na bino. Tika ete ngolu ya Yesu, Nkolo na biso, ezala na bino!
Etikali moke, Nzambe ya kimia akonyata-nyata Satana na se ya matambe na bino --> Tika ete ngolu ya Yesu, Nkolo na biso, ezala na bino.
(Makanisi na ngai ya moko — kosangisa mobembo mobimba na molongo moko. Ebandaki na se: bolamu ya Nzambe moko, elobamaki likolo ya bokeli liboso mabe ezala na nkombo, mpe motema oyo esengelaki koyekola, kotuna, mpe kopona. Ekolaki kokoma mobembo ya mokolo na mokolo: kotika mabe, kosala malamu, mpe kokoba kosala yango, na bisika ya momesano, mokolo na mokolo. Ekomaki momekano mpe etumba: mabe ya solo oyo esengeli koboya, nguba oyo esengeli kotombola, mpe mobeko ya makasi koleka, ya kozongisela mabe na bolamu na esika ya kobakisa mabe lisusu. Mpe esukaki na esika oyo bokoti nyonso, mobembo nyonso, mpe momekano nyonso ezalaki kokende — na nzete moko, etelemi polele, ezanga lisusu elakeli mabe, mpo na moto nyonso oyo alongi. Mokili mpe mabe na yango bazali kolimwa. Oyo etongami likolo ya kosala mokano ya Nzambe elimwaka te elongo na yango.)
MALOBA YA NTINA YA GRIKI
Oyo ezali maloba ya ntina mpo na lisolo oyo. Fina liloba nyonso oyo ezali na bapɔ na kati ya bavɛrsɛ likolo mpo na koyeba ndimbola na yango awa.
“Malamu” — G18 agathos — malamu na ezaleli na yango mpe na misala na yango, epesaka litomba
moko te oyo azali malamu, kaka moko, ye Nzambe, mpe bolamu oyo moto amonisaka ewutaka na bomengo ya malamu esilaki kopesama.
6. 1 Yoane 2:14 — Nakomeli bino, bilenge, mpo ete bozali makasi, mpe Liloba na Nzambe ezali kowumela kati na bino, mpe bo:
a) koyeba oyo azalaki banda ebandeli
b) bolongaki Satana
c) ayambaki Molimo Mosantu
7. Emoniseli 21:7 — Yango nde ekozala libula ya moto oyo akolonga. Nakozala Nzambe na ye, mpe ye akozala:
a) akozala mwana na ngai
b) Nakolongola mai nyonso ya miso na ye
c) akoyangela libela na libela
EYANO YA MOTUYA: 1-b, 2-b, 3-b, 4-b, 5-c, 6-b, 7-a
BOYEBI EYA LOKETO YA BOYEKOLI OYO
Ndenge nini elílíngi ememaka pole: nzeté oyo babengaka elakelama mabe na se ya mobeko (Deteronome 21:22-23) ezali kaka lolenge ya nzeté oyo Klisto adiembikamaki na yango, akómaki elakelama mabe mpo na biso (Bagalatia 3:13) — mpe nzeté ya bomoi efungwami na ngámbo mosusu ya yango (Emoniseli 22:2).
Ndenge boyokani ya sika elimboli yango: eloko oyo epesamaki lokola mobeko na nzete ya liboso mpenza — kolía na nzete nyonso na bonsomi, longola kaka moko — ekómi, na nzete ya suka, libyangi ya polele: na moto oyo akolonga, nakopesa ye kolía na nzete ya bomoi (Ebandeli 2:16-17 --> Emoniseli 2:7).
Ndenge maloba ezalaka na ntina: agathos (G18, malamu) mpe kalos (G2570, malamu) elobelaka eloko oyo ezali malamu na yango moko mpe malamu soki elakisami; kakos (G2556, mabe) mpe poneros (G4190, mabe) elobelaka eloko oyo ezanga valɛrɛ mpe oyo ezali na mokano ekei epai ya kosala mabe — tala liloba nini ezali na vɛrsɛ nini, mpe mpo na nini.
Ndenge oyo esalelami epai na yo: Mekáni biloko nyonso, mpe bókangama na oyo ezali malamu (1 Batesaloniki 5:21). Longwá na mabe, mpe salá bolamu (Nzembo 34:14). Makoki ya kososola ekómisamaka malamu na kosalela yango, kasi na kolinga te (Baebele 5:14).
--> Oyo elingi koloba mpo na seko: eloko oyo ebungisamaki na nzete moko epesami lisusu na nzete mosusu — na oyo akolonga nakopesa akolia na nzete ya bomoi (Emoniseli 2:7), mpe elakeli mabe ekozala lisusu te (Emoniseli 22:3).
Nzela ya pembeni: Yozefu azali elilingi ya Mwana, ndeko oyo atekamaki na mabe mpe atindamaki na Nzambe mpo na kobikisa bomoi (Ebandeli 45:5-8; Misala ya Bantoma 7:9-10) — landá ndenge mabe oyo bakanaki mpo na ye, Nzambe abongolaki yango malamu.