Malongi ma Fundamentu ma Nkand'a Nzambi — Nsangu Zambote za Yesu Kristu
MVOVO WANTWALA
Kiuvu kinene kiavutulwa mu lumbu kina Dibundu diabutukila. Wilukila Mfumu Yesu Kristu ye ntima aku wamvimba. Baluka, ye vutuka mu masumu maku. Bobokoswa mu nkumbu ya Yesu Kristu mu diambu dia lulekwa lua masumu. Tambula dikaba dia Mpeve Yampembe. Yina i mwelo wa kotila, ye kansi konso lukanu mu yina ke lulendi vevoswa ko. Kansi mvutu ka wasukidi ko va mwelo. Sono kimosi kina kisonikanga vo bantu tatu-zi-mili babobokoswa, kisonikanga diaka vo bawu bavudidi mu longi kia bamvuala. Longukusu wau ununwenu mvutu nate ku nsuka: Kunda, zinga mu Kristu, ye vibidila nate ku nsuka.
Longukusu wau ununwenu mambu makundila dibundu diantete, kilumbu ye kilumbu ye va kimosi. Longukusu wau ununwenu diambu dia zinga mu Kristu, banga nsengele izingilanga mu nti wa vinyo. Longukusu wau ununwenu diambu dia vibidila nate ku nsuka, bwa ye telama diaka, ye lulembama luaku bwenda kuvutuka. Longukusu wau ununwenu minlongi mia luvunu, matu makuenda, ye nsangu yankaka. Longukusu wau ununwenu muivi wa va kulunsi, we ndambisu ye mvimba mia mambu. Mvutu wasukidi vava. Ndiaka wenda kuntuala. Longukusu weto Zingila Mawu wenda mu luzingu lualu lumona, kilumbu ye kilumbu.
NGIUVU TATU ZI LONGOKO YAYI ZIVANA MVUTU:
3. Kani luvulusu i lubantiku kaka, voti mutu fwete landila mpe, kangama kwa Klisto, ye kanga nate kuna nsuka?
Aweyi muntu kalenda zaya mpeve ya kiedika ye mpeve ya luvunu mu ntangwa yina evangeli yankaka yisamunuanga?
Mwana-mbivi wu va kulusu wusonga vo muntu kafwene ve kubotama?
NSENGO A NTWALA
1.MAVANGA MA BAMVUALA 2:41Kabula↗Babo bobo bawilukila mambu ma Piela babotama. Mu lumbu kina nduka-nduka mili tatu zi batu zi buelama. (42) Buna bazingila ngolo mu landakananga malongi ma bamvuala, ayi mu kithuadi, mu ndiwulu dipha ayi mu zitsambulu.
MAVOVO MAMFUNU MA KIGILEKI⚑ G4342 proskartereo — Kukangama
BANTU BATAMBULA DIAMBU DIANDI NA KHINI BAYOBOKOSO --> BASIMBA NA KIKINDA MU LONGI YA BANTUMWA + KIMVUKA + KUBUKA DIMPA + LUSAMBULU.
(Mabanza mama ba kimwini — tala boni mvimba i kutubaka lumbu ka lumbu. Bakwendaka na kulanda lumbu ka lumbu. Bakabulaka mbolo mu nzo na nzo. Bakukikubamisanaka lumbu ka lumbu. Kiawu ke lukwikilu ke lu dibundu ya ndinga imosi lumbu ya sabala, ye ndinga imosi na kati ya dyambu — kisika kizingu kiwotoswa mbandwidi zole, ye ntangu yankaka ya luzingu i ya muntu yandi mosi. Dibundu ya ntete i zingaka yawu lumbu ka lumbu, va kimosi, ye Mfumu wayikaka na bawu lumbu ka lumbu bawu bavukusukaka. Lukwikilu lu yekwa mu telama tii lukutakanu lunkaka i lukwikilu lu ye kuma ngyeele mu diambu dya luvunu lwa masumu. Kasi kalombele ve nkinguka. I luzingu kalombele.)
1. LANDA KWA KIMA — LONGO KYA BATUMWA, BUNDU, KUBUKA MBOLO, MASAMBILA
1.MAVANGA MA BAMVUALA 2:46Kabula↗Bilumbu bioso, mu kithuadi kimosi baba kutakananga mu Nzo Nzambi, baba dianga mapha mu zinzo ziawu, baba dianga bidia biawu mu khini ayi mu kukikulula koso. (47) Baba kembisanga Nzambi ayi batu boso baba zola. Kadika lumbu Pfumu wuba kuba buelanga batu bobo baba mvukanga.
MU KUKALA KIMOSI KONSO LUMBU --> MFUMU WABUNDIKISA MU DIBUNDU KONSO LUMBU BAWU BEDI VULUKA.
2.1 KOLINTO 11:23Kabula↗Bila mambu momo nditambula kuidi Pfumu mawu ndilulonga: mu builu bu kayekolo, Pfumu Yesu wubonga dipha, (24) bu kavutula matondo, wubukuna diawu ayi wutuba: “Yayi yawu nitu ama, yitambuku mu diambu dieno; lusianga bobo mu kumbanzanga”. (25) Bobuawu bu bamana dia, wubonga mbungu ayi wutuba: “mbungu yayi yawu Nguizani yimona mu menga mama. Kadika khumbu luela yinua, lusianga bobo mu kumbanzanga.” (26) Bila kadika khumbu luela dianga dipha diadi ayi luela nuanga mbungu yayi, buna lunyamikisanga lufua lu Pfumu nate kela kuiza.
MONO NDOLELE KWA MFUMU + KIAKI I NITU AME, YIKUBUKUNWANGA MU DIAMBU DIENO --> VANGENU DIADI MU KIMBANGI KIAME --> BENO LULEMBANGA SONGA LUFWA LU MFUMU NATE KAFWIDI.
3.YOWANI 6:54Kabula↗Bila woso mutu wela dia nituꞌama ayi wela nua menga mama, wela baka luzingu lukalumani ayi ndiela kumfulukisa mu lumbu ki tsuka.
Bila woso mutu wela dia nituꞌama ayi wela nua menga mama --> wela baka luzingu lukalumani ayi ndiela kumfulukisa mu lumbu ki tsuka.
4.1 Yowani 1:9Kabula↗Muaki enati tulembo kikinina masumu meto, niandi widi wukuikamaayi wusonga mu kutulemvukilanga masumu meto ayi mu kutuvedisa mu yoso ka mbimbi.
Muaki enati tulembo kikinina masumu meto --> niandi widi wukuikamaayi wusonga mu kutulemvukilanga masumu meto ayi mu kutuvedisa mu yoso ka mbimbi.
5.Ba Ebelewo 3:13Kabula↗Vayi lulubasananga kadika lumbu beno na beno, bu tuidi ayi “lumbu kiaki” muingi mutu mu beno kabika vunuka mu masumu ayi kabika ba matingu.
LULUKINDAMISANA BENO NA BENO LUMBU KA LUMBU --> KIENA VO MUNTU WUMOSI MU BENO KAKA KUMU KIABWA MU LUVUNU LU MASUMU.
2. ZINGA MU KLISTU — LANDILA LUKWIKILU
1.YOWANI 15:4Kabula↗Lukangama mu minu ayi minu mu beno. Banga buididi ditafi: dilendi buta dikundi ko mu niandi veka enati disi ko dikangama mu nsinga. Beno mamveno lulendi buta makundi ko enati lukadi kangama mu minu. (5) Minu ndidi nsinga wu vinu; beno luidi matafi. Woso widi wukangama mu minu, minu ndidi wukangama mu niandi, buna wela buta makundimawombo. Bila kambu minu lulendi vanga diambu dimosi ko.
MAVOVO MAMFUNU MA KIGILEKI⚑ G3306 meno — vuanda
KANA BENO KESIKALA VE MU MONO --> KUKONDA MONO, BENO LENDA VANGA KIMA KO.
2.KOLOSAYI 1:23Kabula↗Mu bila kioki, lufueti ba bakangama mu minu, batungu ayi badi dio ngui. Lubika zimbukusu mu diana diodi di Nsamu wumboti wowo beno luwa. Nsamu wumboti beni wawu wusamunu muidi bivangu bioso bidi va ntoto ayi mu diambu di wawu minu Polo ndiyikila kisadi.
KANI LUKWIKILA MU MINU, LUKWIKAMA YE LUTELAMA --> LUBIKA NIKUKA MU DIANA DIA NSANGU YAMBOTE.
3.2 YOWANI 1:9Kabula↗Woso mutu wumvambananga ayi kambulu kangama mu malongi ma Klisto, kasi kithuadi ayi Nzambi ko. Vayi woso mutu widi wukangama mu malongi, niandi widi mu kithuadi ki Tata ayi ki Muana.
MAVOVO MAMFUNU MA KIGILEKI⚑ G3306 meno — vuanda
MUNTU UNA KEZINGILANGA MU MALONGI MA KRISTU --> YANDI WENA YA TATA YA MWANA.
4.LOMA 11:22Kabula↗Tala buididi mamboti ayi nganzi yi Nzambi. Nganzi kuidi bawu babua, mamboti kuidi ngeyo; enati wunzingila kaka mu mamboti momo. Bila enati buawu ko buna ngeyo mamvaku wela zengo.
TALA MAMBOTI YE KIKILU KIA NZAMBI --> ENATI NGEYE WUSIKAMA MU MAMBOTI MANDI --> VO KA BULENDI KO, NGEYE MPE WELA ZENGA.
5.Tsongolo 3:15Kabula↗Nzebi mavanga maku ayi nzebi ti wisi kadi kiozi ko, kadi mbazu ko. Muaki thidi ti wuba kiozi voti mbazu. (16) Sumbu didi ti widi wu vola, wusi kiozi ko voti mbazu ko, ndieka ku luka mu munuꞌama.
KIOZI VA, MOTO VAMPI KO --> SAMBU NGE WIDI MFUNYA --> NDIELA KUVIMUNA MU NUA AME.
(Malongi mama ma kimbeni — tala mambu Mfumu ke salaka ti bantu ya bosa. Ke ntangu kaka bantu ya bwala ve, kansi mpi bantu ya bosa — muntu yina kele ti dibundu fioti mpo na kuvanda na kiese, kansi ve mingi mpo na kuvanda na moyo — muntu yina ta lokwa yandi na munoko na yandi. Kubinga na yandi ve, kele ve kusimbana na nsinga fioti, mpiozi na kilumbu ya lumingu, bwala na bilumbu yonso ya nsungi. Kele kuyoka. Yandi ke tuba nde, mbote kuvanda na mfulu, to kana bwala kibeni, ke viokisa dyambu yina ya kati-na-kati yina ke pesaka yandi maladi. Vanda na yandi, mpi bika yandi kutula nge na kuyoka tii na nsuka.)
MAVOVO MAMFUNU MA KIGILEKI⚑ G5278 hupomeno — vibidila
OSO WELA KANGA NTIMA NATE KUNA NSUKA --> YANDI WELA VULUKA.
2.Tsongolo 2:10Kabula↗Kadi mona tsisi mu ziphasi zikuvingila. Tala satana weka kuiza lozi bankaka mu beno mu nloko muingi balutota. Ayi luela mona ziphasi mu tezo ki dikumi di bilumbu. Kala wukuikama nate ku lufua, buna ndiela kuvana budu ki luzingu.
KADI WONGA MU BIMA BIOBIO WELA MONA NDIAKA --> KALA WA KWIKIZI NATE LUFWA --> NDIELA KUVANA MPU A MOYO.
3.1 KOLINTO 11:28Kabula↗Diawu bika kadika mutu kakifiongunina niandi veka, buna bosi kadia dipha ayi kanua mbungu.
Bika muntu kafiongununa yandi mosi --> buna bika kadia dimampa diadi, ye kanua mu kopo yina.
8.Ba Ebelewo 8:12Kabula↗Bila ndiela kuba mona kiadi mu zinzimbala ziawu. Ndilendi buela tebukila ko masumu mawu moyo.
Ndilendi buela tebukila ko masumu mawu moyo.
9.YOWANI 10:27Kabula↗Mamemi mama manwanga mbemboꞌama ayi minu ndimazebi, meta kundandakana. (28) Minu ndieta kumavana luzingu lukalumani ayi malendi fua ko. Kuisi ko mutu wulenda kumaziona mu mioko miama. (29) Bila Dise diama diodi diphana mawu, viatukidi babo. Kuisi ko mutu wulenda kumaziona mu mioko mi Dise diama.
Mameme mama mena wa ndinga ame + mena kundandakana --> Kadi mutu wumosi kalendi kubotula mu koko kuame ko.
12.2 Piela 2:20Kabula↗Enati bavuka mu mbivusu yi ntoto mu nzayilu yi Pfumu ayi Mvulusi Yesu Klisto, balembo vukumuka diaka ayi yadulu mu mambu beni, buna khadulu awu yiviokidi yitheti mu mbimbi. (21) Bila bulutidi mbote kuidi bawu mu kambu zaba nzila yi busonga vayi mbimbi bu bavengama mu yawu mu thangu bazaba yawu ayi baloza lutumunu lunlongo lolo baba vana. (22) Balembo kindisa bukiedika bu zingana ziasi: “mbua yivutukidi dia biobi kaluka” ayi “ngulu yiyoboso yivutukidi vindumuka mu nyamba.”
BUKINDA BUAKUDIDI DIAKA MU DIO, YE BUANUNU --> NSUKA YANDI YIDI YIMBI YISUNDIDI VA NTUALA --> MBWA WUVUTUKA KU MDIONGO ANDI DIAKA + NGULU YOYO YASUKUDULU MU KUVUTUKA MU DITOMA.
13.MATAYI 7:22Kabula↗Mu lumbu kina batu bawombo bela kukhamba: “A Pfumu! A Pfumu! A keti mu dizina diaku tubikudila! A keti mu dizina diaku tukukila ziphevi zimbimbi. A keti mu dizina diaku tuvangila bikumu biwombo!” (23) Buna minu ndiela kuba vutudila: “ndisi ku luzaba ko. Botukanu vava beno lumvanganga mambu mambimbi!”
A Pfumu! A Pfumu! A keti mu dizina diaku tubikudila? --> ndisi ku luzaba ko. Botukanu vava beno lumvanganga mambu mambimbi.
(Mabanza mama ma kibeni — mwana wa kete mu Klisto lenda tomba mbazu yamu bosi kaka Tata kavovele ve. Kiawu i lukubu lwa mwana wunkuluka lulongo, ye Tata wunzaba wo. Mwana wunkuluka i wufwana zaba diambu diadi bulukisu. Vana ndiona i nlemvo wandi: ka disunga tuvangidi masumu, katulozolwanga ko. Tuvwidi Mvutudi — Yesu Klisto wa nsongi — wunzinganga mu mvimba mu mvimba, ye wunvovelanga Tata mu diambu dieto. Mu bosi tunvutukanga telama. Muntu a lunungu wunbwanga nsambwadi ye wunvutukanga telama. Tunfiongunanga yeto, tunkifianga diambu tuvengidi, tunvutukanga mu nima, tunvutukanga ku salu kia Tata dieto, tunbikanga diambu dia ntama va nima — sambu Nzambi wunkatula masumu meto tekila etu bwe esti ku westi, ye kabengi wo diaka mu diambu dieto.
Vayi lubika lubalula nlemvo wowo mu diambu dia kutomba luvunu. Ezekieli wunmonisa diambu diankaka: muntu a lunungu wunvutuka mu lunungu luandi ye wunfwidi mu masumu mandi, kavuluswa ko mu lunungu kavwaka. Petelo wunmonisa fikula kimosi mu Kimpa Kiampa, ye wunsonika mvovo wa ntama mu diambu diadi: mbwa wunvutuka ku matobolo mandi, ngulu yasukudulwa yavutuka ku matadi. Muntu wutinini mvindu wa nza mu zaba Mfumu, ye wunvutuka mu yau, kansi ku nsuka kandi wumbi ku ntete.
Ye Yesu wunvovele kwa bana bavangidi mambu mambi mu nkumbu andi, "Ka nzabu beno ko."
Vayi sikimisa mabaya mole ma dimbu diadi, ka lembika mosi ko. Mfumu wunvovele vo kadi muntu wulendi baka mameme mandi mu koko kwandi ko — kadi mbeni, kadi lulendo, kadi muntu. Luvuluku luawu i lukieleka, ye i koko kwandi kunsikimisanga, ka koko kwetu ko. Vayi tala fikula kandi kansonikina mameme mama: mamvevanga ndinga andi, ye mamlandakananga. Mvovo kasongikanga ve mameme mankatukwanga mu koko kwandi; wunsongikanga muntu wasukudulwa wunvutuka ye kunanta ku matadi, mu luzolo luandi kibeni. Nkand'a Nzambi wunsimba mabaya mama mole — koko kalendakana kubakuka, ye lulembu lwa kubika luvutuka — ye kanikinanga ko mu diambu dimosi disatu, i bosi yeto tulendi vanga ko.
Ka kimosi ko bo bwidi: Mvutudi widi kieleka, ye nzila ya vutuka ku nzo yizibukidi. Ka bakila ko vo lenda vutuka kaka lubila: lulembu lwidi kieleka diaka. Bwa, kansi telama. Telama, ye simbidila nate ku nsukulu.)
4. LUKEBA — WA BANTUMWA, AYI KEBA MU NSANGU ZANKAKA
YANDI ZABANGA NZAMBI OWANGA BETO --> MUNA DIADI TUZABANGA MPEVE YA KIELEKA + MPEVE YA LUVUNU.
2.NGALATIYA 1:8Kabula↗Buba ti beto veka voti mbasi yi Diyilu, wukululonga mambu ma Nsamu Wumboti wunkaka, makambu dedakana ayi momo tululonga, buna bika kasingu. (9) Banga bu tutuama tuba ayi buabu ndieka buela vutukila ku dituba: enati mutu wululongidi Nsamu Wumboti wunkaka wunkambu dedakana ayi wowo lutambula, buna bika kasingu.
KANA BETO, VOTI MBASI WA KUNA ZULU, SAMUNA NSANGU YANKAKA --> BIKA KAFINGUA.
(Mabanza mama ma yame veka — tala mbote: enti mana tukwikilanga ke kuwakana ko ye mana bantumwa balongaka, buna YETO i bantu bavidikwanga, ka bawu ko. Bawu bammonaka Yandi, bawaka Yandi, ye Yandi wubatumaka. Konso muntu wunwaka Nzambi, wunwaka bawu. Kutula nlongi va yilu dia bantumwa i kuwa mpeve ya luvunu.)
3.YUDA 1:3Kabula↗Bakiluzolo, phuila yingolo ndiba mu kulusonikina mu diambu di phulusu yoyi yidi yeto mu kithuadi. Vayi buabu mbueni mfunu wu kulusonikina muingi ndilukindisa mu nuana mu diambu di minu kioki bavana banlongo mu khumbu yimosi kaka. (4) Bila batu bankaka, bafielumuka kota va khatitsikꞌeno; thumbuduluyi batu beni yisonama thama. Batu beni bakinzikanga mambu ma Nzambi ko; bankitulanga nlemvo wu Nzambi eto mavanga ma tsoni ayi bantunukanga Yesu Klisto nlongi eto wumosi babaka ayi Pfumu.
NUANINA LUKWIKILU LUAVANGUA KIMOSI KANA --> BANTU BANKAKA BAKOTIDI MU LUVEKUKU.
4.2 Piela 2:1Kabula↗Muaki mimbikudi mi luvunu midi va khatitsika batu banga buela monikina minlongi mi luvunu va khatitsikꞌeno. Miela fielumuna kotisa malongi mambimbi mamvambisanga, mu diela di luvunu miela tunuka Pfumu yiba sumba. Buawu bobo miela kukituadila mu nsualu mbivusu.
MINLONGI MI LUVUNU MIELA FIELUMUNA KOTISA MALONGI MAMBIMBI MAMVAMBISANGA --> MU DIELA DI LUVUNU MIELA TUNUKA PFUMU YIBA SUMBA.
5.2 KOLINTO 11:13Kabula↗Batu bobo badi bamvuala ba luvunu, badi bisadi bimvunanga batu ayi beta kukikitulanga bamvuala ba Klisto. (14) Vayi disi diambu disiminina ko bila niandi veka satana weta kituka mbasi yi kiezila.
BANTUMWA YA LUVUNU, BISADI BYA LUVUNU --> SATANA YANDI VEKA WUNKITUKANGA MBASI YA NLANGU.
(Mabanza mama ma yame — vana kimvuka kia bantumwa, batu bankaka bakotaka ye babalula malongi. Ndinga yiwombo mu bilumbu bieto, yina bantu bawombo balonganga bima bia bampa, biazolele mianzi mu mvovo wa kala, ye bisadilwanga ve mu kieleka. Diambu ka diakieleka ko mu diambu vo batu bawombo bawilanga diau, ka mu diambu vo diadi diakala mu munu mia batu ko. Diadi diakieleka kaka enati difwanana ye mambu bantumwa batambikisa.)
2 TIMOTE 4:3Kabula↗Bila thangu yidi yela ba ti batu bakadi buela zola wa malongi ma kiedika; vayi mu diambu di zitsatu ziawu bela kukivangila minlongi miwombo-wombo, miomi miela kuba kamba mambu momo makutu mawu matidi wa. (4) Bela kanga matu mawu mu diambu babika buela wa mambu ma kiedika vayi bela zibula mawu mu diambu di wa zinongo.
BAWU BALENDA KO KUKANGA MALONGI MAMBOTE --> MU LUZOLO LUAWU KIAKIOKO, BASWA KUYIBAKILA BANLONGI, BELA MATU MENA MABWA.
1 TIMOTE 4:1Kabula↗Pheve weti kambanga bumboti ti mu zithangu zitsuka, batu bankaka bela loza malongi ma Pfumu; bela singimina mu ziphevi zi luvunuayi mu malongi ma ziphevi zimbimbi.
MU BILUMBU BIA NSUKA BANKAKA BELA VAMBUKA MU LUKWIKILU --> BATELA MATU KU MIPEPE MI LUVUNU, YE MALONGI MA BAMBI.
(Mabanza mama ya kimwini — ye tangu kaka yiyi: bantu ke ka fwana ko ye malongi ma masonga, kansi be ke vukisa bo bandonguidi mu diambu diawu bawu na kimvuka — babo be lenda kudikisa nzala ya matu mawu, ye ku ba samuna mambu ke zola kuwa. Muntu wu lenda tunga nzo ya mvimba ya bandonguidi, konso mosi ke wakana yandi, ye konso mosi wu bunga. Lunianga ka lu solwaka ko na ndinga ya bantu bayingi, ka lu kitukaka ko lunianga mu diambu dia babo ke wakana yau, ye ka lu fwikamaka ko mu diambu dia zolokesa matu. Baluka ku lunianga, ye baludi ngeye — mambu me tuba yau — kuenda na masapu ma luvunu.)
6.2 TIMOTE 2:15Kabula↗Nuana mu monika va meso ma Nzambi banga mutu wufuana, banga kisadi kikambu mona tsoni; kinlonga mu busonga mambu ma kiedika.
Nuana mu monika va meso ma Nzambi banga mutu wufuana --> kinlonga mu busonga mambu ma kiedika.
7.MATAYI 4:4Kabula↗Vayi Yesu wumvutudila: —Disonama ti: mutu kalendi zingilanga kaka mu dipha ko vayi mu mambu moso mantotukanga mu munu wu Nzambi.
MUNTU KALAMBA KO KAKA MU MAMPA --> VANA MU MAMBU MAWONSO MENA LUAKA MU NUA A NZAMBI.
MVOVO YONSO YA NZAMBI YINA YAVELELA --> KUBUELA KO DIAMBU VA YILU YA MAMBU MANDI.
(Mabanza mama ma yame — beto ve kuandi na kimpwanza mu sobula na kati ya mambu ma Nzambi, mu sisa mama ma pete-pete ye mu yambula mama ma ndudi. Muntu wunzingaka na mambu YONSO. Mu kudikila yo, voti mu katula muna yandi, i mu monika bakala ya luvunu na ntwala ya Nzambi wa tubaka yo.)
5. KIFWANI KYA MUYIVI KUNA DITI
(Mabanza mama ya munu — tala mwe tadi kimosi diansi bantu bawombo besilaka mambu mawu mamvimba: mwivi wafwaka wavuluka, beti tuba, ayi kasotoka ve kubotama; mu diambu diadi, mbotokolo ka mfunu ko. Bika tufweti sudika diaka mu kiezila ki mambu, mu diambu tumona diambu diadi diasimba mu nki kima.)
1.LUKA 23:40Kabula↗Vayi wunkaka wuntebidila bu kankamba: —Ngeyo kadi tsisi wukadi mona Nzambi! Bila ngeyo widi ku thumbudulu yimosi? (41) Beto tubeki thumbudulu yifueni ayi yisonga bila tutambudi mfutu wufueni mu mambu matuvengi vayi niandi kasi vanga kadi diambu dimosi dimbimbi ko. (42) Buna wukamba Yesu: —A Pfumu bika wuba kuthebukila moyo mu thangu wela kuiza mu kipfumu kiaku! (43) Buna Yesu wumvutudila: —Bukiedika ndikukamba, mu lumbu kiaki ngeyo ma wuba yama va kimosi ku Paladisu.
TUTAMBULA MFUTU WA FWANANA YA MAVANGU METO --> MFUMU, YIBUKA MONO --> KILUMBU KIAKI NGE TAKALA YAME KUMOSI MU MPARADESO.
2.MATAYI 3:5Kabula↗Batu batotukila ku Yelusalemi, mu Yuda dioso ayi mu yenda nlangu Yolidani baba nkuizanga kuidi Yowani. (6) Atu beni bu baba tambudilanga masumu mawu, Yowani wuba kuba botikanga mu nlangu Yolidani.
3.MALAKO 1:4Kabula↗Yowani wuyiza, wuba botikanga mu dikanga ayi wuba tubanga ti: “Bika lubotama mu diambu di monisa ti lubaludi mavanga; buna Nzambi wela kululemvukila mu masumu meno.” (5) Batu boso baba mu zunga ki Yuda ayi batubobo baba kalanga ku Yelusalemibaba kuendanga kuidi niandi. Wuba botikanga mu nlangu Yolidani bu baba tambudilanga masumu mawu.
NSI YAWONSONO YA YUDEYA + BANTU BA YERUSALEMI --> BABOTAMU BAWONSONO KWANDI MU NZADI YOLODANI.
4.LUKA 7:29Kabula↗—Batu boso bawa mambu momo ayi mimfutisi mi ziphaku, bazababusonga bu Nzambi bu babotoko kuidi Yowani. (30) Vayi Bafalisi ayi minlongi mi mina, bobo bamanga botoko kuidi niandi, va meso mawu baloza luzolo lu Nzambi.
BATU BOSO AYI MIMFUTISI MI ZIPHAKU BABOTOKO --> VANA BAFALISI AYI MINLONGI MI MINSIKU, BU KABAZABOTOKO KO, BAMANGA LUFUNU LUA NZAMBI.
5.MATAYI 21:32Kabula↗Bila Yowani wuyiza mu kulumonisa nzila yi busonga vayi lumanga kunwilukila. Muaki mimfutisi mi ziphaku ayi bandumba leta banwilukila. Ka diambu ko lumona momo vayi lusia balula mavanga ko muingi ku nzimunina lunwilukila.
BAFUTISI BA MPAKU YE BANDUMBA BAWILUKILA YANDI.
6.YOWANI 4:1Kabula↗Yesu bu kazaba ti Bafalisi bawa ti wukitula ayi wubotika minlonguki miwombo vioka Yowani, (2) muaki niandi veka Yesu kasia botika mutu ko vayi minlongukimiandi kaka miba botikanga batu;
Yesu wavanga ye wabotika balongoki bayingi, kuluta Yowani.
(Mabanza mama — vuawu, weesa mona muivi mu kimoniki kiaki. Diambu ka dikatuba ko kadi vo kandubulwaka ko. Yawu diambu batu bawilanga bobo, ngenda beti tunga malongi mawonso mu diambu diadi kaka, mu kubawa kwa yawu. Vayi wa diambu diambu DIA TUBA kwa yawu: Yerusalemi, ye Yuda mu mvimba, ye zunga yawonso ya minlangu ma Yordani, bayenda kuna, badubulwa, mu vondangana masumu mau. Batu ba lusalu ye mimfutisi mia mpaku baladubulwa. Bandumba bawilukisa. Bafarisi kaka ye minlongi mi mina bamanga, kabaladubulwa ko. Muivi kasi Mfarisi ko — yandi wuvua mosi mia batu, mosi wa mbi, mosi wa mutindu wowo bawizanga mu ndubulu ya Yowani ya balula mavanga. Ye va kulunsi, wuvanga kima kina ndubulu yisadilwanga: wuvondika masumu mandi — tueti tambula yina bikalu bieto bivenganga. Yikisa kuna diambu diadi vo minlonguki mia Mfumu, miena, miladubula batu bawombo viokila mia Yowani, mu tsi yayi mu mvimba, mu tezo kia mimvu mitatu ye kubaluta. Vayi kieleka, kidi mu kimpindula kia kiantu kina batu bawilanga: diambu ka kilongoko ko na muivi mosi ka ladubulwa ko, vayi kilongoko na wandi wuladubulwa yeka, mu kimenga kiawonso, va kimosi ye bankaka. Bawu bekwikilanga mu yandi, bekwikilanga mu mutu wowo wuvua yamana sukudulwa.)
7.Ba Ebelewo 9:16Kabula↗Bila vadi tesitama buna vana vafueti telomono kimbangi ki lufua lu mutu wusonika kiawu. (17) Bila mfunu tesitama wumonikanga mu thangu mutu wowo sonikini kiawu kafuidi. Kisi kadi mfunu wumosi ko mu thangu mutu wusonika kiawu kakidi zingi.
Kitwadi kieti kala lulendo kuna lufwa lwa batu --> kikadi lulendo ko vava mvangi wa kitwadi wukalanga moyo.
(Mabanza mama ba nkatu — ye tula vo diambu dia mbi kikilu, vo yandi kavubilwa nkatu ko: kani buawu, yandi nkatu i mfunu mu diambu diaku. Wafwa tuka nkanu wampa ku nkatu wasala. Nkanu ka wena ngolo ko tezo bu wumoyo mutu wusala wo, ye Mfumu kaka kafwa ko. Diawu muivi wavubulu banza buididi bantu bavubulu mu bilumbu bia nkulu, tuka nkatu muelo wa nkanu wampa wowo wazibuka. Ye yandi wabandwa va kulusu, mu moko ye mu malu, ye lendakana ko kukulumuka mu diambu di vubulu. Nzambi wela lombanga lulemvo tuka kwa mutu mu diambu dia mena yandi lenda vanga. Diambu dikadi lenda vangwa kwa mutu wafwa ka diena diambu di nkinza ko kwa mutu wumoyo wulenda vangaa. Nge kabandwa ko va kulusu; nge wulenda tumamana.)
8.MATAYI 7:26Kabula↗Vayi woso mutu wulembo wa mambu mama vayi kakadi ku masadila widi banga mutu wu buvungisi wutunga nzoꞌandi va mbata nzielo. (27) Mvula yingolo yinoka, minlangu miwala ayi bivuka biyiza lumbama mu nzo beni. Nzo beni yitumbu bua ayi yitumbu tiolumuka.
OWA, VE VANGA KO --> TUNGA NZO YANDI VA NSEKI --> BUKULUKU BUNENE BUAWU.
(Mabanza mama ma yame — vo diambu dioso dia lukumu diazingila mu dilongi dikondolo mu mambu ma Nkand'a Nzambi. Diakielakana ye kimbangi kiaki-kiaki kioki Nkand'a Nzambi keti vana. Dio i nzo yitungu va nsenga, ye lubuku luandi luela vioka ngolo. Kansi mfunu ubandu va ditadi, ye kasi nikuka ko: baluka, ye lubuka mu nlangu, konso muntu mu beno.)
(Mabanza mama ma mono — kansi wa mpe mama mu lukinzu, mu kambu kuyindula mu kadika vo ngeye zebi mo mamo. Bawombo bayindudi, ye basumukini. Yeto tunata malongi mama, katulendi tuba ko vo tuzebi mamo mamo. Tuidi bantu bakilongoka, ye tuidi cukama mu situlwa kwa mambu ma nkanda ye kwa bantu batumwa. Kansi katulendi bwakana ko mambu bakembwa kwa batumwa mu meso ma nkanda. Diawu, fionguna mo mu ndinga aku veka: kana beto tubwakini, bika nkanda wa sonika. Kansi keba mu diambu di kambu kubuluka mu wilu ndinga za bantu vioka ndinga za batumwa ba Mwana-dimemi. Tutadidi diambu diadi mu buwelo bwandi mu banga kifwani kimosi kimonisa lenda kwikilanga mambu, ka diambu ko vo Nkanda Ukembo umonanga mu ntima wa lubaluki ku diambu dinkaka. Tufweti songanga longi kiawu mu diansi: katulendi buma ko, katulendi katula ko.)
LUSAMBULU LWA TAMBULA YANDI
Nzambi, wumfwidisa nsambu, mono ndi nsumuki. Mono wilu kiedika, ayi ntima ame wusalulu, ayi ndilombele nge: mbi mfweti vanga? Mono kwikila mu ntima ame wawonso vo Yesu Klisto wufwa mu diambu diama ayi wufuluka; ayi mono kikinina mu munu ame vo Yesu Klisto niandi Mfumu. Mono vutukidi mu masumu mama, ndieti baluka mu masumu mama muingi ndikwenda kuidi nge mu ntima ame wawonso. Mono ndikubatizu mu dizina diandi mu diambu di lulemvo lu masumu mama, ayi ndizikuka yandi, muingi ndizinga luzingu lumpa. Wumbuisa mu Mpeve andi Avelela, kadi kondwa Mpeve a Klisto, mono ka ndieka waku ko. Wundundila: wusadisa mono mu telama mu malongi ma bantumua, mu bukabudulu bwa dipha, ayi mu zisambu. Wusadisa mono mu banga wumosi ye Klisto banga nsuki mu nti a vinu. Wusadisa mono mu kanga nate ku nsuka, wukwikama. Wuvukisa mono, e Mfumu, ayi wundwanga nzila yawonso. Amen.
KUSUKINA
Tsongolo 2:10Kabula↗Kadi mona tsisi mu ziphasi zikuvingila. Tala satana weka kuiza lozi bankaka mu beno mu nloko muingi balutota. Ayi luela mona ziphasi mu tezo ki dikumi di bilumbu. Kala wukuikama nate ku lufua, buna ndiela kuvana budu ki luzingu.
KALA WA KWIKAMA NATE KU LUFWA --> MONO NDIELA KUVANA KIPFUKA KIA LUZINGU.
MFIAULU WA NLONGO
1. Bisalu 2:42 — Ayi bawu bakangamanga mu malongi ma bantumwa ye mu kimvuka,
a) ye mu zenga dimpa mu nzo ye nzo
b) Sanisinanga Nzambi, ye vwanga nlemvo va meso ma bantu babo
c) ye mu zenga dimpa, ye mu bisambu
2. Woso mutu wumbuisanga, ayi kasikilanga ko mu malongi ma Klisto —
a) Nzambi kasi ko
b) wena ye Se ye Mwana
c) wela tambula mfuka wu moyo
3. Yoane 15:5 — Minu i nti wa vinu, beno i matambi: Muntu wowo wukalanga mu minu, ayi minu mu yandi, i wowo wubutanga mbongo yayingi:
a) ye minu ndinsikula yandi mu lumbu kiansuka
b) kadi kondwa mono lulendi vanga kima ko
c) ye balendi fwa ko diaka
4. 1 Yowani 2:1 — Ayi enati mutu wumosi vola masumu, tuvuidi mvutudi va meso ma Tata,
a) Yesu Kristu wa lunungu
b) sambu yandi wuzingilanga mvimba mu kutasambidila bawu
