Baibulo Jikuti Chichi Pa Ngani Ja Chanasa? — Kuwutenda Pa Umi · Malembo ga KJV pamo ni Nambala sya Strong's
KUTENDEKA MU UMI · KUJENDA NI MULUNGU — KUKWAA, KUJENDA, KUUTUKA, KUMALISYA
Chanasa — Lilagusyo Lyalikulu Lya Chikilisito
LILOWE LYAUGUNDA
Chanasa ndi kwenda kautandi nkanaŵe kupanganya chachilichose chine. Mwanache ngakukombola kulijiganya kwenda pa lisiku limo: kandanda akwaŵa ni makono ni mawindo; kaneka babagwe akumukamula pa mikono ni kumjiganya kwenda, litapu ni litapu; kaneka akwenda achijika; kaneka akukula, ni akutila. Ni jwakutila chenene akutila mbio, ni mbio jili ni mbesi, ni pambesi paali chisyeto. Ni iyoyo peyo ni chanasa mu kwenda ni Mlungu. Liloŵe lya Chiebulania ni chesed (H2617, chanasa) — kusalala kwa chilanga chakwe kusigalila jwakukulupilika; ni mnjaakwe ni racham (H7356, chanasa chachikulungwa) — chanasa chakusonga chachikwika kutyochela pakwamba mpaka pakusi, chakusonga chisawu chanasa cha achimama pa mwanache jwa m'lutumbo lwao, ni ngachikomasika kaje. Liloŵe lya Chigiliki ni eleos (G1656, chanasa) — chanasa chachikuchitanya masengo, chachikutenda nnyo kukamucha; ni hilasterion (G2435, chindanda cha chanasa) — pamalo pakwe pakukumana Mlungu ni mundu. Chakulijiganya achi chikukwesa chanasa mu litala lyosope lya mundu: mwakusachipatila lyele nachiŵa jwaŵaa; mwakusakwendela mwelemo lyele nachiŵa nayo; mwakusachitilila nayo ni kwipesya nti asikali; ni mwakusachijomba pambesi pakumalisya, palakwe chanasa chisyene chikutama kwa ndaŵi jangamala. Sosani mwakusakusagila.
MAULO GATATU AGAYANJILE LILI LISOMO
1. Ukoto uwupali kwapi, soni mundu akuwupata chinauli kandanda?
2. Mundu akusachilwa atende chichi ni chanasa aŵaga nacho, soni akusajenda uli mu chanasachi lisiku ni lisiku?
3. Ana chanasa chikutindiganya mundu mpaka kumbesi kwa mpikisano, ni ana chanasa cheyecho chachikala chile pangali mbesi?
1. KUKWAWA — MAKOSYO GAKUSIMANA
(Ganisyo syangu jangu - ulendo wosope ukutandaga chiwililo. Mwanache akwendaga pa makongolo ni pa manja nkanaŵe kwenda pa sajo syakwe, ni ngapagwa mundu jwakuŵelekwa aliyose jwaŵele ni chanasa kapena jwapochele chanasa. Chanasa chikusachilwa kuchisosekwa kaje; ni ŵakuoneka aŵa akulosya kwakuchisosekwa. Ngaŵaga chindu chakukwega kuti tuiche kwa Mlungu - nambo Mlungu ni jwakwika panandi, jwakwembecheya kwa lisosano lyakwe kuti akatupe, ni jwakutila katema mundu ali chibendabenda. Tandaga chiwililo, tandaga panandi, ni lila kwa Mlungu.)
1.Matayo 9:27Kombolana↗Che Yesu ŵatyosile pelepo, ni paŵaliji nkwaula, ŵandu ŵaŵili ŵangakulola ŵankuiye achinyanyisyaga, “Choonde Mwana ju che Daudi ntukolele chanasa!”
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G1653 eleeo — kukolela chanasa
CHINDICHISYE UPANDE WANGU WOSE WA UWEMBILE PA MASO GAWO → CHICHIMKOCHESYA MTIMA JWANDIKUSAKA KUKOCHESYA MTIMA, NI CHICHILOSYA CHISONI KWA JWANDIKUSAKA KULOSYA CHISONI.
10.Luka 15:20Kombolana↗Ŵatandite ulendo kuuja kwa atati ŵao. “Paŵaliji kwakutalichila kanandi, atatigwe ŵambweni ni kunkolela chanasa ni ŵammutuchile ni kwakomasya kwa unonyelo.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G4697 splagchnizomai — kukwiya nnope pakuwona chilagasyo cha jwine
ALI KUTALICHITALI → ATATI ŴAKWE ŴAMMWENE, NI ŴAKOMOSYECHE CHANASA, NI ŴAUTUCHE.
(Nganisyo syangu jwakwe - apa ni pakumala kwiuwa ni kutandisya kupagwa. Mwanache jwaakaliji kutalikangana, jwaakaliji chiyendelele kwika, jwaakaliji ganda kusukwa, jwaakaliji ni lisunga lya chilambo cha kutalika - nambo babagwe ŵammweni chitandilile ni kuutuka kuja kukwakwe. Nginkusachilwa kwika kuti mmweni. Chanasa chikuutuka kukusimana ali chiŵeleche mwitala.)
2. KUJENDA — YAKUTENDA NAYO PATI MWAKUWA NAYO
(Ganisyo syangu jaunjujape — mwanache sambano ali pameso; chanasa chapatikene, sano chikusachilwa kuchigosa ni kuchitama munjila jakwe, lisiku ni lisiku. Nnole kuti chanasa chakuchigosa Mlungu kwa ligongo lyetu chili chanasa cha lilangano — chalumbidwe, chakukulupilichika, ni changatolela sooni; ni chanasa chakutuŵenda tujende nacho chili chanasa chachakumpepe: nganichiŵa lung'wanamu lyatukulipikanila kamope, nambo umbone watukusachilwa kwendelechesya kuupeleka.)
1.Deuteronomy 7:9Kombolana↗↗ read this in your Bible
MLUNGU JWA CHIKULUPI → AKUUGOSA CHILANGANO NI CHIONONO MPAKA M'BIYO SYA WELEKA SYA MPAKA ELUFU.
(Malingaliro gangu gakupagwilila – mundu jwatendedwe chanasa akuwilanjidwa kuwuka pa nsingi wangajumuka. Matumbi gakuwoloka; chanasa chao ngakuwoloka. Yeleyo ni nsingi wakwima nao mundu pakuchiiga kuwuka mu chanasa lisiku ni lisiku.)
NDAWI SYOSYOSE SYA AMBUJE = CHIONONO NI USYENE KWA AŴELE ŴAKUGosa LIMANGANO LYAO.MATALA GOSE GA AMBUJE = CHIONONO NI USYENE KWA AŴALA ŴAKUGOSA LILAGANO LYAKWE.
(Nganisyo syangu jyachikati - jeleji ni jindu jose ja kwenda mu chanasa yosalidwa nkati mwa liini limpepe. Ngankuŵumba chanasa chenu chachasyene; nambo nkwenda mu chitagu chachasachile kunnosya. Mpela Atati ŵenu ali ŵachanasa, iyoyo peyo m'be ŵanti iyyo.)
10.ŴAKOLOSAI 3:12Kombolana↗Ŵanyamwe ndi ŵandu ŵa Akunnungu, jwelejo ŵannonyele ni kunsagula kuti mme ŵandu ŵakwe. Kwa yele mmanje ni ntima wa chanasa ni ntima wambone ni wa kulitulusya ni kulitimilika ni upililiu.
Ŵanyamwe ndi ŵandu ŵa Akunnungu → Kwa yele mmanje ni ntima wa chanasa ni ntima wambone ni wa kulitulusya ni kulitimilika ni upililiu.
11.ŴAFILIPI 2:1Kombolana↗Ana umi wenu nkulumbikana ni Kilisito ukuntaga machili? Ana unonyelo wao ukuntulasya? Ana nkwete umo ni Mbumu jwa Akunnungu ni kukolelana chanasa ni kukosyana jwine ni jwine?
CHILIMBIKO MU KLISTU → CHITEKETEZI CHA CHIKONDI → UMBUMBA WA MBUMU → NDONDA NI CHIWONELECHO CHA CHISOMI.
12.1 YOHANA 3:17Kombolana↗Nambo mundu akolaga chipanje cha pachilambo, ni kummona mpwakwe akwete yaikwasoŵa, nombejo ngakwakolela chanasa, ana mundu jo akukombola chinauli kusala akwanonyela Akunnungu?
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G4698 splagchnon — Ndulu
NGAKWAKOLELA CHANASA MPWAKWE → ANA MUNDU JO AKUKOMBOLA CHINAULI KUSALA AKWANONYELA AKUNNUNGU?
(Nganisyo syangu jachinsyene — kwenda mu chanasa ngaŵaga chetu chakuwa chakusisimila mumtima pe; nsyuwo ni nnango wakugopolechedwa kwa mpwanga jwakusoŵelwa. Kuugala nnangowo ni kuwusya kuti chinonyelo cha Mlungu chijaulepi. Kwendaku kukulinjidwa nnope apano, m'moŵa gakawagakawa, kwa mundu jwali paujo penu.)
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G3628 oiktirmos — miye chanasa
KWA LIGONGO LYA CHANASA CHA MLUNGU → MPELECHE MMBILI JENU KUŴA MBOPESI JAJIKUŴA JAJIKWETE UMI.
2.Ŵaloma 6:13Kombolana↗Kasinyikoposya iŵalo yenu nachiŵamuno chimo kwa ligongo lya kutenda sambi. Nambo nlityosye mwachinsyene kwa Akunnungu nti ŵandu ŵasyuswe, ni nnyityosye iŵalo yenu itumiche kwa kupanganya yambone paujo pa Akunnungu.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G3936 paristemi
LIPELECHENI MWANAMWENE KWA MULUNGU → ILUNGO YENU KUŴA IPANDE YA KULUNGWA KWA MULUNGU.
(Nganisyo syangu jibinaji — jasilikale akutyosya chiilu chake kwa amuli syakwe; mundu jwapochele chanasa akutyosya chiilu chakwe kuŵa chikwakwasyo cha chanasa. Chachaliji kagulidwa kandanda kwa sambi sano lelo chikutyosyedwa, kwa chanasa cha Mlungu, kuti chikamulichisye masengo ga Mlungu.)
3.1 Samuel 17:47Kombolana↗↗ read this in your Bible
NGONDO JI JA AMBUJE → NI KUTUPA JI KWENU M'MAKONO GETU.
4.Nehemiah 4:14Kombolana↗↗ read this in your Bible
ŴAGALATIA 6:2Kombolana↗Njigalilane misigo, kwakupanganya yeleyo chingamalichisye malajisyo ga Kilisito.
SICHENJEMO YIPWETESO YENU JAMU→ NI YISYO CHIMKAMULICHISYE LILAMULO LYA KILISITO.
Yakobo 5:16Kombolana↗Nsalilane sambi syenu kwa jwine ni jwine ni kupopelelana kuti nlamiswe. Mapopelo gakwe mundu jwambone paujo pa Akunnungu gana machili gakupanganya gamajinji.
MTAGULUKANI SAMBI SYENU JWINE KWA JWINE, NI KUMPOPELELA JWINE KWA JWINE → KUTI MPATE KULAMA.
1 Ŵasesalonike 5:11Kombolana↗Nipele ntusyane ntima jwine ni jwine ni kulimbisyana jwine ni jwine mpela inkutenda sambano.
TOTONYIGANE PAMPAKAMO, NI KUKULIKASYA MMASIYE.
(Nganisyo syangu jamwakutu — msilikali ngakutumika jika, nombe chanasa nombe nganichigambanikwa jika. Kutwichila likulu lya jwine NDI litala lya kulosya chanasa — chanasa chachikwete jikaga jajili paasi pakwe. [MAVASI GAKUŊUNIKANA PAMPAKA — NGAKUNA VASI JIMPI JAJikuŵeka yayi] — Malembo ngagakuŵeka liliu "chanasa" mu vasi jilijose mwa gagano, nombe chisyo chikuoneka mwaswela: ŵaŵili ali ŵambone kupunda jumpepe, likulu lisosekwa kugambanikwa, ni kupopelela jwine ni jwine kukulamya.)
CHINDE NICHIMBILE YA CHANASA CHA AMBUJE MPAKA KALAKALA.
3.Luka 1:50Kombolana↗Chanasa chao ngachikumala kwa chiŵelesi ni chiŵelesi, kwa ŵandu ŵakwachimbichisya.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G1656 eleos — chanasa
Chanasa chao ngachikumala kwa chiŵelesi ni chiŵelesi → kwa ŵandu ŵakwachimbichisya.
4.Luka 1:54Kombolana↗Achikamwisye chilambo cha ku Isilaeli katumetume jwao, achikumbuchilaga kwalosya chanasa chao (55) kwa che Iblahimu ni uŵelesi wao moŵa gose pangali mbesi mpela iŵatite pakwalanga achambuje ŵetu.”
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G1656 eleos — chanasa
Achikamwisye chilambo cha ku Isilaeli katumetume jwao → achikumbuchilaga kwalosya chanasa chao kwa che Iblahimu ni uŵelesi wao moŵa gose pangali mbesi mpela iŵatite pakwalanga achambuje ŵetu.
(Nganisyo syangu jaakulikose — mtaje salimo pampepe ni Luka, ni mpikane liloŵe limpepe pa buku josope. Chanasa chakwe chili chandaŵi ni ndaŵi (Salimo 100:5); chanasa chakwe chili pa aŵala ŵakwogopa Ambuje kutandila ku lisyene mpaka lisyene (Luka 1:50). Malekelo ga mpika ngakumalisya chanasa — ikuwoneka pe kuti chanasa chatyosisye chisyene mundu pauli, ni yaatakachityosya soni pambesi.)
5.Ŵaebulania 4:16Kombolana↗Kwa ligongo lyo, tuchiŵandichile pangali woga chitengu cha ulamusi cha Akunnungu papali ni umbone, kuti tupochele chanasa ni umbone wakwe wa kutukamuchisya pa katema ka kulaga.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G1656 eleos — chanasa
TUYICHENJI KWA UJASILI KU MPANDO WA ULUME WA UPILE → KUPOSYA CHISIMICHISYO, NI KUPATA UPILE WA KAMUCHISYA NDIPO YIKUSOWEKA.
6.1 YOHANA 2:2Kombolana↗Kilisito nsyene ali mbopesi jajityochekwe kwa ligongo lya kulecheleswa sambi syetu, ni ngaŵa kwa sambi syetu pe, nambo iyoyo kwa ligongo lya sambi sya ŵandu wose ŵaali pachilambo.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G2434 hilasmos — chiwombolo
JWALIWO NDI CHIWULUJILO CHA YEBI YETU → KANDI KWISYENE KWA YEBI JA CHILAMBO CHOSA.
Weleu ni unonyelo → nambo kuti ŵelewo ŵatunonyele uweji, ni ŵantumile Mwanagwe aŵe mbopesi kuti tulecheleswe sambi syetu.
8.Luka 1:78Kombolana↗Akunnungu ŵetu chatende yeleyo ligongo akwete ntima wa unonyelo ni wa chanasa, ni chiwombolo kutyochela kwinani chichituichilile mpela lulanga lwa lyuŵa lya kundaŵi (79) ni kwalanguchisya wose ŵakutama mu chipi chekulungwa cha chiwa, chatulongosye kutama mu utame wa chitendewele.”
14.Ŵaebulania 9:5Kombolana↗Ni penani pa lisanduku lyo kwaliji ni inyago iŵili yesepekwe yaikuŵilanjikwa makelubi yaikulosya ukulu wa Akunnungu, yana mapapiko ni mapapiko gao go gasambalukuchile kuunichila chiunichilo cha lisanduku lya lilangano peuto paakulechelesya Akunnungu sambi. Nambo sano ngatukukombola kwiŵecheta yeleyo yose kwannope.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G2435 hilasterion — Chilu cha chanasa
ACHERUBI GA UKUU AKUWUNJILILAGA PACHINDU CHACHACHIMBICHISYA CHISASILO.
15.Ŵaloma 3:24Kombolana↗Nambo kwa ntuuka wa bule wa Akunnungu, ŵandu wose akuŵalanjikwa ŵambone paujo pa Akunnungu kwa litala li Che Yesu Kilisito jwakwawombola. (25) Akunnungu ŵantyosisye Che Yesu aŵe mbopesi, kuti kwa miasi jakwe akombole kwalechelesya ŵandu sambi syao kwa kunkulupilila Che Yesu. Akunnungu ŵatesile yeleyo kuti alosye umbone wao. Akanaŵe Kilisito kuwa Akunnungu ŵagambaga kwalola pe pangaalamula kwa ligongo lya sambi syao
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G2435 hilasterion — Chilu cha chanasa
AKUNNUNGU ŴANTAŴISYE CHE YESU KILISITO KUŴA MBOPESI JA KUŴALANJILA KUPITILA CHIKULUPI MU MIYASI JAKWE.
16.Ŵaebulania 9:11Kombolana↗Nambo Kilisito amasile kwika, ali Jwambopesi Jwankulu jwa indu yose yambone yaimasile kwika. Ŵelewo akupanganya masengo gao mu lisakasa lyalili lyambone nnope ni lya utindimisyo, lyanganilipanganyichikwe ni ŵandu malumbo gakwe nganiliŵa lya pachilambo pano. (12) Ŵelewo ŵajinjile peuto Papaswela nnope kamo pe. Nombewo nganajinjila mwelemo ali ajigele miasi ja mbusi atamuno ja ng'ombe jamwana kwa ligongo lya kutyosya mbopesi, nambo ŵajinjile ali ajigele miasi jakwe nsyene. Ni kwa litala lyo ŵatupele chiwombosyo cha moŵa gose pangali mbesi.
NI MYASI JAKWE MWANSYENE AJINJILE KANDA MU CHIŴANDA → ATAPILE UKULUPUSO WA MUYAKA JOSOPE KWA UWWE.
NDI ŴANDU ŴA MTUKA → SANO ŴANDU ŴA MTAKATIFU; ŴAKANATENDA CHIWONELO CHA CHISOMO → SANO APATE CHISOMO.
(Ganisyo syangu syachikulu — pamalo pa chanasa paliji peuto; nambo kulambulwa kwa dhambi ni Mundu. Mbusi jwayenda nawo dhambi kunja kwa msasa; Klistu jwaupite naye pankongwe, kunja kwa musi. Aroma 3:25 jikuwika liloŵe lyalili lyachiGiliki lya pamalo pa chanasa palyompepe pa Yesu. Chiwundo chalakwe chaliji chakuona mpela ilyatendekwaga kwakwe — nambo sano lulanga lyalosisye chiilu, ni yaliji chilolechelo chakwe kutandila kalakala.)
MALIWO
YUDA 1:21Kombolana↗Ntame mu unonyelo wa Akunnungu nchalolelaga Ambuje ŵetu Che Yesu Kilisito kuti kwa chanasa chakwe ampeleche ku umi wa moŵa gose pangali mbesi.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G1656 eleos — chanasa
KUSOSA CHISOMO CHA AMBUJE ŴETU YESU KRISTU → KUJAWULA KU UMI WA NDIŔI.
Lamentations 3:22Kombolana↗↗ read this in your Bible
b) mbopesi jejumi ni jeswela ni jajikwanonyelesya Akunnungu
c) sadaka jajitendekwe ni mooto
6. Aroma 3:25 — Akunnungu ŵantyosisye Che Yesu aŵe mbopesi, kuti kwa miasi jakwe... kwa kunkulupilila Che Yesu:
a) chilungamo
b) chisomo
Miasi
7. Zaburi 100:5 — Pakuŵa Ambuje ali ŵambone; chanasa chao chikwendelechela kwa yaka ni yaka; ni usyene wao ukwendelechela:
a) kwa mikutula josope
b) kutandila kalakala mpaka kalakala
c) chibela pachibela ku Siyoni
MAJIBU GANDIYA: 1-b, 2-a, 3-a, 4-b, 5-b, 6-c, 7-a
IWU LILIWO LYA LYELECHE LIKUGAWANYA CHUCHI
Mmwe chiwunuchisyo chikwikanga lilanguka: peusyo lya chanasa lyalyawombekwe myasi kamo pa caka (Levitiko 16:14) lyaliji peuto; Aroma 3:25 jikutaga liloŵe lilyolyo pa Mundu. Peuto pajwatite Mlungu kukumana ni jwambopesi jumo, lisiku limo pa caka, sambano jili chitengu chaakombole kwika mwaukafu jwakulupilila jwalijose (Ahebulania 4:16).
Mmwatite chilangano chachisyachisya chikuchiwonesyanga sono kwakupunda: chanasa cha chilangano chachalumbidwe kwa achatati (Kutalula 7:9; Masalmo 89:28) ni chanasa chachimo chachili chamuyaya ni chikwanicha mikoko josope (Masalmo 100:5; Luka 1:50) — chichalumbidwe kwa Isilaeli chikutendekwa ni kusigalila chiugule ku chilambo chose.
Chiyi chikukamulana ni mmwe: njendani mu litala lya ŵangalola pamo ni jwankongwe jwa ku Kanani — lilani pakuchiŵenda (Matayo 9:27; 15:22); jendelelani mwalakwemo kwa nlongo wenu, ni ŵakasa kuŵisa chanasa chenu kutali ni jwalakwe (1 Yohane 3:17); ni pandaŵi jajikuchisaka chanasa chindu kutyochela kwenu, kumbuchilani kuti Yesu jwapesile chindu chachikulungwa kutandila (Filipi 2:7-8).
Yakuti chikuŵa kwa moŵa gakumangwe: chanasa cha Ambuje ŵetu Yesu Klistu chikulolelwa, chikwiche ku umi wa moŵa gose pangali mbesi (Yuda 21), soni ngachikupela — chanasa chakwe chikusaŵa chasambano mwakulipa (Sanje sya Yelemiya 3:22-23), mpaka pa mbesi paakwe.
Litala lya mbali: mwasi wawaliwe pachanya ni pambele pa chitengu cha chanasa mala saba (Leviticus 16:14) ukuunukula Lisiku Ly
Chiunukuko chakusachilika: mbale sya malamulo syaliji nkati mwa likasa lya chilagano, ni chitengu cha chanasa chaliji pachanya pa syo, ni Mlungu ŵaŵechete kutyochela pachanya pa chitengu cha chanasa, ngaŵa kutyochela mmalamulo mwakwe pe. Nganachigasa malamulo gakwe kuti akomane ni mundu — ŵagubichile ni miyasi, ni kukomana najo pelepo. Chanasa chiŵele pakukomanila kutandila pelepo, ni chikuŵa mpaka sambano. (Nganisyo syangu syakupegwa)
